Bu sitede bulunan yazılar memnuniyetsizliğiniz halınde olursa bizimle iletişime geçiniz ve o yazıyı biz siliriz. saygılarımızla

    kadına ilk seçme ve seçilme hakkı hangi ülke vermiştir

    1 ziyaretçi

    kadına ilk seçme ve seçilme hakkı hangi ülke vermiştir bilgi90'dan bulabilirsiniz

    Kadınlara oy hakkı

    Kadınlara oy hakkı

    Kadınlara oy hakkı, kadınların seçimlerde oy kullanma hakkıdır.

    19. yüzyılın sonlarına dek Finlandiya, İzlanda, İsveç, Avustralya'daki bazı koloniler ve ABD'nin bir takım batı eyaletlerinde kadınlar sınırlı oy hakkı elde etti.[1] Bu dönemden itibaren, kadın hareketleri çerçevesinde kadınların oy hakkını elde etmesi ve kadınlara erkeklerle eşit medeni haklar tanınması için verilen mücadeleyi koordine etme amaçlı ulusal ve uluslararası ölçekte örgütler kuruldu. Bunların arasında en önde gelenlerden biri 1904'te kurulan Uluslararası Kadınlara Oy Hakkı İttifakı'dır.[2]

    1881'de Man Adası'nda toprak sahibi kadınlara oy kullanma hakkı tanındı. 1893'te o dönemde Britanya İmparatorluğu kolonisi olan Yeni Zelanda kadınları oy hakkını elde etti. Bu hak 1894'te Güney Avustralya'ya (burada kadınlara seçilme hakkı da tanındı),[3] 1899'da Batı Avustralya'ya yayıldı.[4] Tüm Avustralya kolonilerinin federe olarak 1902'de birleşmesiyle Avustralya çapında kadınlar oy hakkı sahibi oldu. Bununla beraber kadınlar da dahil olmak üzere Avustralya Aborijinlerine yönelik oy kullanmada ayrımcı yasalar 1962'ye dek yürürlükte kaldı.[5][6]

    Avrupa'da kadınların oy hakkını ilk kazandığı ülke, 1907'deki parlamento seçimlerinde dünyanın ilk kadın milletvekillerinin seçildiği Finlandiya Büyük Dukalığı oldu. Norveç 1913'te Finlandiya'yı takip etti. 1917'de Geçici Hükûmet altında Rusya'da bu hak kadınlara tanındı.1918'de Azerbaycan Halk Cumhuriyeti'de bu hakkı kadınlara tanıdı.

    I. Dünya Savaşı sonrasında 1917'de Kanada'da, süfrajetlerin yıllarca yürüttüğü bir kampanya sonrasında 1918'de Birleşik Krallık'ta, 1920'de on dokuzuncu anayasa değişikliğiyle ABD'de kadınlar oy hakkını kazandı. Bu noktada I. Dünya Savaşı konuyla ilgili görüşlerin değişmesinde önemli rol oynadı. Kadınların savaş sırasında sunduğu katkılar, erkeklere göre aşağılık oldukları algısını ve kadınların doğa gereği oy kullanmamaları gerektiği argümanını zora soktu. Leslie Hume'a göre, eğer kadınlar cephanelik üreten fabrikalarda çalışabilmişse, oy kabinine girişlerini engellemek anlamsız kaçmaktaydı. Bununla beraber Hume, oy hakkının savaştaki katkılar için bir ödül olmadığına dikkat çeker; kadınların savaş sırasındaki çalışmaları kamusal alana girişlerine ilişkin korkuları boşa çıkarmıştı.[7]

    5 Aralık 1934'te (Her türlü oylamada ve tamamen) Türkiye'de kadınlara seçme - seçilme hakkı tanındı. Fransa'da 4 Ekim 1944'te yapılan yasa değişikliğiyle kadınlara seçme ve seçilme hakkı verildi. 29 Nisan 1945'te ilk defa belediye seçimlerine katılan kadınlar 21 Ekim 1945'te de ilk defa parlamento seçimlerinde oy kullandılar.

    II. Dünya Savaşı sonrası Birleşmiş Milletler kadınlara oy hakkı tanınmasını teşvik etti. 1979 yılında kabul edilen ve 189 ülkenin taraf olduğu Kadına Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Yok Edilmesi Sözleşmesi, oy hakkını temel bir hak olarak tanımlar.

    İslam ülkeleri arasında kadına oy hakkı veren ilk ülke Azerbaycandır.1918 yılından bu yana kadınların oy kullanma hakkı vardır.[8]

    Son olarak 2015'te Suudi Arabistan'da kadınlar ilk kez oy kullanabildi.[9]

    Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

    Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

    Yazı kaynağı : tr.wikipedia.org

    Kadınlar seçme ve seçilme hakkını ne zaman elde etti?

    Kadınlar seçme ve seçilme hakkını ne zaman elde etti?

    Türkiye, kadın hakları konusunda birçok Avrupa ülkesinden daha önce bazı önemli kazanımları elde etmiş bir ülke.

    Türkiye’de kadınlar seçme ve seçilme hakkını İsviçreli kadınlardan 36, Fransız kadınlardan 11, Belçikalılardan 14 yıl önce elde ettiler.

    Türkiye'de kadınlara seçme ve seçilme hakkını veren yasal düzenleme 1934 yılında yürürlüğe girdi.

    Almanya 12 Kasım 1918'de kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi için ilk adımı attı. Yapılan ilk seçimde meclise 37'si kadın 432 milletvekili girdi.

    Seçim yasasının üzerinden 100 yılı aşkın zaman geçmesine rağmen, Almanya'da milletvekili sayısında erkeklerin üstünlüğü hala devam ediyor. Alman Federal Meclisi'nde en son 2021 yılında yapılan seçimlerde parlamentodaki kadın milletvekili oranı yüzde 34 oldu.

    Peki Avrupa genelinde, ülkeler kadınlara seçme ve seçilme hakkını ne zaman verdi?

    Finlandiya kadınlara oy hakkı veren ilk Avrupa ülkesi

    Finlandiya, 1906'da kadınlara oy hakkı tanıyan ilk Avrupa ülkesi oldu. Kadınlar, İsveç ve Rusya yönetimi altında daha önce oy haklarını kullanmışlardı. Fakat 1906 kararında, kadınlara meclis seçimlerine katılma ve oy vermek hakkı tanınmıştı.

    Bolşevik Devrimi ile birlikte, 1917’de Rusya ve eski Sovyet cumhuriyetlerinden bir kısmında da kadınlar seçme ve seçilme hakkı elde ettiler. Bu hak 1918 yılı genel seçimlerinde ilk defa kullanıldı.

    Fransız ihtilali ile dünyaya cumhuriyet ve demokrasi ilkelerinin yayan Fransa'da ise 4 Ekim 1944’de yapılan yasa değişikliğiyle kadınlara seçme ve seçilme hakkı verildi. 29 Nisan 1945’te ilk defa belediye seçimlerine katılan kadınlar 21 Ekim 1945’te de ilk defa parlamento seçimlerinde oy kullandı.

    İsviçre'de bir kanton kadınlara 1990'de oy hakkı verdi

    Avrupa'da kadınlara en son oy hakkı tanıyan ülkelerden bir İsviçre. Kanton düzeyinde ilk oy kullanma hakkını 1959'da elde eden İsviçreli kadınların ulusal düzeyde oy hakkına kavuşmak için 1971'e kadar beklemeleri gerekti. Son kanton Appenzell Innerrhoden'de kadınlara ancak 1990'da oy kullanma hakkı verildi.

    Türkiye'de kadınlara seçme ve seçilme hakkı

    Türkiye'de kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkını veren yasal düzenleme, 1934 yılında Anayasa ve Seçim Kanunu’nda değişiklik yapılması sonucu gerçekleşti. Kadınlar 22 yaşında seçme, 30 yaşında seçilme hakkına sahip oldu.

    Böylelikle Atatürk, kadınlara çok sayıda Avrupa ülkesinden daha önce bu demokratik hakkın verilmesini sağlamıştı.

    Kadınların ilk kez oy kullandığı ve aday olabildiği TBMM 5'nci Dönem seçimleri 8 Şubat 1935’te yapıldı. 17 kadın milletvekili ilk kez TBMM’ye girdi. Ara seçimlerde bu sayı 18’e ulaştı.

    Dünyada ise kadınlara oy hakkı veren ilk ülke, 19 Eylül 1893'te, Yeni Zelanda oldu. Bu tarihten yaklaşık 100 yıl sonra 1997'de Jenny Shipley Yeni Zelanda'nın ilk kadın başbakanı seçildi.

    Yazı kaynağı : tr.euronews.com

    Kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanıyan ilk ülke hangisidir? Tarihte kadın hakları

    Kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanıyan ilk ülke hangisidir? Tarihte kadın hakları

    1923 yılında Cumhuriyet'in kuruluşundan bu yana, Türkiye'de kadın haklarının toplum içerisinde yükselen değeri ve farkındalığı sadece ekonomik ve politik değil, kültürel olarak da topluma büyük katkı sağlamıştır. Kadın haklarını içeren reformlar; toplumsal eşitlik ve kalkınmada büyük rol oynadı. Kadın hakları reformlarında hedef siyasi ve medeni haklarda kadın ve erkek eşitliğini sağlamaktı. Bu neden ile kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanındı.

    Kadınlara seçme ve seçilme hakkının tanınması, sıra ile yapılan değişikliklerin anayasaya girmesi ile 5 Aralık 1934’te Anayasa ve Seçim Kanunu’nda yapılan yasa değişikliğinde resmen tanınmış oldu. Türkiye, kadınlara seçme ve seçilme hakkını birçok Avrupa ülkesinden daha önce tanımıştır.

    Türkiye’de kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesinden 11 yıl sonra İtalya ve Fransa, 36 yıl sonra ise İsviçre; anayasalarına kadınlara seçme ve seçilme hakkı verildi. Kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi 19. yüzyılın sonlarına doğru gerçekleşti. Ancak kadın hareketleri Sanayi Devrimi ve 1789 Fransız devrimi ile beraber kadınların toplumda söz hakkı istemesi ile beraber başlamıştı.
    Yine de ancak 1886 yılında Danimarka Parlamentosu, kadınlara oy hakkı vermeyi tartışmaya başlamıştır. Bu tartışmalarda ise ülkedeki tüm kadınlar değil, sadece Kopenhag'da yaşayan vergi ödeyen kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi konuşuluyordu. Danimarka’da kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi 1915 yılını buldu.

    Dünyada kadınlara seçme hakkı veren ilk ülke ise Yeni Zelanda oldu. Yine Yeni Zelanda 1919 yılında kadınlara seçilme hakkı tanıdı.

    19. yüzyılın sonlarında Avrupa, Amerika ve Avustralya gibi bölgelerdeki kadınlar oy ve vatandaşlık hakları elde konusunda örgütlenmeye başlamış ve çalışmalar yürütmüşlerdir. Avusturalya 1902 yılında bazı kısıtlamalar ile de olsa kadınlara oy kullanma hakkını tanımıştır.

    Kadın seçme ve seçilme hakkı tanıyan ilk Avrupa ülkesi ise 1906 yılında Finlandiya olmuştur. Finlandiya’yı, 1913’te Norveç, 1917 yılında kısmi bir şekilde Kanada, 1918 Azerbaycan, Macaristan, Kırgızistan, Letonya, Estonya, Avusturya, Almanya, Polonya, İrlanda ve Gürcistan kadınlara seçme ve seçilme hakkı vererek takip etti.

    Kadınlara seçme ve seçilme hakkı veren ilk Müslüman ülke ise Azerbaycan olmuştur.

    Türkiye'de ise kadınlara seçme ve seçilme hakkı 5 Aralık 1934'te tanınmıştır.

    Yazı kaynağı : www.milliyet.com.tr

    Yorumların yanıtı sitenin aşağı kısmında

    Ali : bilmiyorum, keşke arkadaşlar yorumlarda yanıt versinler.

    Yazının devamını okumak istermisiniz?
    Yorum yap