Bu sitede bulunan yazılar memnuniyetsizliğiniz halınde olursa bizimle iletişime geçiniz ve o yazıyı biz siliriz. saygılarımızla

    insanların problem çözme becerileri ile ilk ilgilenen yaklaşım

    1 ziyaretçi

    insanların problem çözme becerileri ile ilk ilgilenen yaklaşım bilgi90'dan bulabilirsiniz

    Psikolojiye Giriş II Sorular - Vize çıkmış sorular – Öğrenme Yönetim Sistemi

    Psikolojiye Giriş 2 Ünite-1

    Problem çözme (bilişsel psikoloji)

    Problem çözme, problem çözücü için açık bir çözüm yöntemi bulunmadığında, belirli bir durumu, bir sonuç durumuna dönüştürmeye yönelik bilişsel süreçtir[1].

    Problem çözme, hedefe yönelik (goal-directed) davranıştır. Hamlelerin uygulanmasını mümkün kılan alt hedefleri içerir[2].

    Problem çözmenin temel özelliklerini şunlardır: (1) hedefe yönelik olması, (2) alt hedeflere ayrıştırılması (subgoal decomposition), (3) hamlelerin (operatör) uygulanması. Burada bir problemin pozisyonundan diğer problem pozisyonuna geçişteki eyleme 'hamle denmektedir. Böylelikle hedefin tamamı alt hedeflere ayrıştırılır ve bu alt hedefler arasında hamleler uygulanır, problemin çözümü gerçekleşir.

    Problem Türleri[değiştir | kaynağı değiştir]

    İyi tanımlanmış problemler(well-defined), problemin bütün açılarının açıkça belli olduğu, başlangıç pozisyonunun, olası hamle ve stratejilerinin ve çözümünün olduğu problemlerdir. Satranç iyi tanımlanmış probleme örnek olarak verilebilir. İyi tanımlanmamış problemler (ill-defined), problemin tanımının iyi bir şekilde belirlenmediği, başlangıç, bitiş pozisyonlarının ve problem çözme metotlarının belirsiz olduğu problem türüdür[1]. Günlük karşılaştığımız problemler iyi tanımlanmamış problemlere örnek verilebilir.

    Bilgi yönünden zengin problemler (knowledge-rich), kişilerin sadece önceden sahip oldukları bilgileriyle çözülebilen problemlerdir. Bilgi yönünden zayıf problemler(knowledge-lean) ise, problemin çözümü sırasında önceki bilgilerin kullanılmadığı problemlerdir; çünkü problem sadece onunla birlikte verilen bilgilerle çözülür. Problem çözme ile ilgili çalışmalarda bilgi yönünden zayıf problemler ; uzmanlık çalışmalarında da bilgi yönünden zengin problemler kullanılır.

    Erken Dönem Problem çözme çalışmaları[değiştir | kaynağı değiştir]

    Problem çözmede ilk çalışmalar Thorndike tarafından yapılmıştır. Thorndike, yiyecek vermediği kedileri kapalı bir kafese koymuştur ve kedilerin kafesten görebileceği, ancak ulaşamayacağı uzaklığa yiyecek koymuştur. İlk olarak, kedi kafesin etrafını tırmalamış ve bir süre sonra kilidin çubuğuna vurarak kafesin kapısını açabilmiştir. Birçok denemeden sonra kedi aşamalı olarak neyin gerekli olduğunu öğrenmiştir. Denemelerin sonunda neredeyse anında kafesten çıkabilmiştir. Thorndike kedilerin bu performansı deneme yanılma yoluyla öğrenme olarak adlandırmıştır.

    Gestaltçılar kedinin çubuğa vurma davranışı ve kafesin kapısını açması arasındaki rastgele ilişkiye karşı çıkmışlardır. Thorndike ve Gestaltçıların görüş farklılıkları Yeniden üreten (reproductive) ve Üretken (productive) düşünme arasındaki farkla açıklanabilir. Yeniden üreten düşünme, tanıdık, rutin prosedürlerin uygulanmasını içerir, önceki deneyimlere dayanır[3]. Thorndike’ın deneyi buna örnek verilebilir. Üretken düşünme, problem çözücünün yeni, kimi zaman dönüşümsel yaklaşımları dikkate almasını sağlayan perspektifte kaymalar ile karakterize edilir. Gestalt psikologları için problem çözme, insanların bir problemi zihinlerinde nasıl temsil ettiği ve bir problemi çözmenin, bu temsillerin yeniden organizasyonu ve yeniden yapılandırılmasını nasıl içerdiği hakkındadır[4].

    Gestaltçılara göre, problem çözme, problemlerin algılama ve belleğin birbiriyle etkileşimi sonucunda beliren gerilim veya stres esnasında gerçekleşir [5]. Ayrıca bir problem üzerinde yoğun olarak düşünülüp, değişik yönlerden ele alındığında, problemin çözümü anlık bir iç görüyle (insight), kavrama ile bulunabilir. İç görü çalışmalarına örnek olarak Wolfgang Köhler’in Sultan adlı maymunla yaptığı çalışmalar gösterilebilir.[1] Köhler, Sultan’ı bir kafese koymuştur. Sultan’ın kafesin dışındaki muza uzanarak ulaşması mümkün değildir. Maymunun muza ulaşması için kafesin içindeki iki çubuğu birbirine eklemesi gerekmektedir. Maymun iki çubuğu kazara eline almıştır ve daha sonra bu iki çubuğu birleştirmiştir. Köhler’e göre Sultan iç görü göstermiştir, burada iç görü bir problemin aniden yeniden yapılandırılmasını içerir ve genellikle "'ah-ha deneyimi" eşlik eder.

    Geçmiş deneyimlerimiz, genel olarak problem çözme becerimizi arttırır. Fakat Karl Duncker’in deneyi bunun her zaman böyle olmadığını göstermiştir[6]. Gestalt psikologlarından bir diğer çalışma, Duncker’in mum problemi, bizi işlevsel sabitlik kavramına götürmektedir. Gestalt psikologlarına göre işlevsel sabitlik problem çözmenin temel zorluklarından biridir. İşlevsel sabitlik, kişilerin problemin spesifik bir özelliğine odaklanıp, kişiyi çözüme ulaşmaktan alıkoyması eğilimidir.

    Modern problem çözme çalışmaları[değiştir | kaynağı değiştir]

    Newell ve Simon, insanların problem çözme becerilerinin sistematik bilgisayar simülasyonlarını üretmenin mümkün olup olmadığını tartışmıştır. Bunu bir dizi iyi yapılandırılmış problemi çözmek için tasarladıkları bir bilgisayar programı olan Genel Problem Çözücü ile başarmışlardır. Simon ve Newell, insan bilgi işlemleme sisteminin, problem çözme çabaları ile şekillendiğini belirtmişlerdir ve bu sistemin seri olarak işlediğini (yani bir seferde bir işlem şeklinde), bu işlemlerin her birinin girdi ve çıktılarının kısa süreli bellekte tutulduğunu ve uzun süreli bellekten ilgili bilginin getirilebildiğini göstermişlerdir [7].

    Newell ve Simon (1972) katılımcılarından sesli düşünerek problem çözmelerini istemişlerdir[8]. Bu sözel bildirimleri kişilerin her problemde hangi genel stratejiyi kullandıklarını belirlemek için yapmışlardır. Ardından problem çözme stratejisini, problem alanı olarak programlayarak özelleştirmişlerdir. Newell ve Simon (1972), problemleri, başlangıç pozisyonu (initial state) ve hedef pozisyonu (goal state) bakımından incelemiştir. Burada problemin başlangıcındaki koşullar ‘başlangıç pozisyonuna’, problemin çözümü de ‘hedef pozisyona’ karşılık gelir. Örneğin, Hanoi Kulesi probleminde bir başlangıç pozisyonu ve hedef pozisyonu vardır. Belirli kurallar takip edilerek başlangıç pozisyonundan hedef pozisyonuna gelinir ve problem çözülür. Hanoi Kulesi problemi çözülürken hedef pozisyonuna ulaşmak için birçok olası yol vardır. Newell ve Simon, problem çözmeyi birçok adım boyunca hamle yapmak olarak tanımlarken, her adımın aracı pozisyon (intermediate state) ortaya çıkarttığını ifade eder. Genel olarak bakacak olursak bir problem başlangıç pozisyonuyla başlar, birçok aracı pozisyonla devam eder ve sonunda hedef pozisyonuna ulaşır. Bir problem için başlangıç pozisyonu, bitiş pozisyonu ve bütün olası orta pozisyonlar, problem alanı (problem space) olarak adlandırılır. Problem çözücüler sınırlı işleme kapasiteleriyle bir problemin karmaşıklığıyla başa çıkabilmeleri kestirmeler (heuristics) ya da pratik yöntemler sayesinde olur. Kestirmeler algoritmaların karşıtıdır. Algoritma, problemin kesin çözümüne götüren karmaşık metotlarken; kestirmeler genellikle doğru cevaplara götüren ve bilişsel olarak yorucu olmayan, pratik yöntemlerdir. Kestirmeler, kişilere problemin çözümü için kolaylık sağlar.

    Amaca ulaşmak için birçok olası yol olmasına rağmen, hangi hamleyle başlanılması, devamında hangi hamleleri yapılması konusuna nasıl karar verilir? Newell ve Simon araç-amaç analizi (means-end analysis) stratejisini öne sürmüşlerdir. Bu analizin temel amacı, başlangıç ve hedef pozisyonları arasındaki farkı azaltmaktır. Bu da alt hedefler (subgoals)-hedefe yakın aracı pozisyonlar oluşturan hedefler- ile yapılır (Goldstein, 2008:407). Araç-amaç analizi algoritmadan ziyade bir kestirmedir, problemin çözümüne ulaşacağına garanti vermese de problem çözücü için kullanışlıdır.

    Problem çözme ve beyin sistemleri[değiştir | kaynağı değiştir]

    Problem çözmede frontal korteks aktif rol oynar [9]. Frontal korteks hasarı olan hastalar, sağlıklı kontrol grubuna göre Hanoi Kulesi görevinde daha kötü performans sergilemişlerdir[10] Birçok çalışma problem çözmenin frontal korteksle, özellikle de sağ dorsolateral prefrontal korteksle ilişkili olduğunu ortaya çıkarmıştır[1]

    Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

    Yazı kaynağı : tr.wikipedia.org

    Sosyoloji

    Psikoloji Genel Sorular-1

    1.Aşağıdakilerden hangisi psikolojinin tanımını içermektedir?
    Psikoloji, insan davranışlarını ve zihinsel süreçlerini inceler.
    2-Allport’un kişilik kuramına göre “Yağı eriten ateş yumurtayı katılaştırır.” cümlesi ne anlama gelir?
    İnsanların temel yapısal özellikleri çevreden farklı etkilenmelerini sağlar.
    3-Freud’a göre oedipal çatışma hangi psikoseksüel evrede görülür?
    Fallik
    4-“Bir dizi olgu ya da olguları açıklayan kavramsal sistem”i tanımlayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?
    Teori
    5-Karen Horney, Freud’un penis kıskançlığı kavramlaştırmasına karşı olarak erkeklerde hangi bilinç altı temanın var olduğunu savunmaktadır?
    Rahime imrenme
    6-İlk psikoloji laboratuvarı kim tarafından kurulmuştur?
    Wilhelm Wundt
    7-bilimin amaçları nelerdir?
    Olguları açıklamak
    Öngörülerde bulunmak
    Mevcut olguları açıklayan kuramlar önermek
    Öngörülerini sınamak
    8-çalışma belleği bileşenleri nelerdir?
    Fonolojik döngü
    Görsel mekânsal kopyalama
     Merkezi yürütücü
    Episodik destek
    9-Kolerasyon  nedir ne ile gösterilir?
    r ile gösterilir. İki yada daha fazla değişken arasındaki ilişkidir.
    10-Kişilik nedir?
     bireyin kendine özgü olan, değişik durumlarda ve zaman içinde kalıcı olan duygu, düşünce ve davranış örüntüsüdür
    11-Kişiliği ilk kez sistematik ve bilimsel olarak inceleyen kuramcı
    G,Allport
    12-Biyolojik tedavi türleri?
    İlaç tedavisi / elektrokonvulsif tedavisi / psiko cerrahi
    13-Psikiyatrik tedavilerde kullanılan ilaçların türleri?
    Antipsikotipler / Antidepresanlar / Kaygı gidericiler
    14-Gündelik dilde ''ELEKTOŞOK'' denilen ve çok uzun süredir kullanılan tedavi tekniğinin adı?
    ELEKTROKONVULSİF TEDAVİ
    15- Ağrı/ acı durumunu hangi sistem kontrol eder ?
    Kapı Kontrol Kuramı
    16-temel algılama ilkeleri nelerdir?
    Şekil/Zemin algısı
    Basitlik/İyi Şekil (Pragnanz) algısı
    Bütünleme
    BenzerliK
    17-Psikocerrahide en çok kullanılan yöntem?
    ALIN LOBOTOMİSİ
    18-ALIN LOBOTOMİSİ yöntemini geliştiren
    MORİZ
    19-Psikanaliz kim tarafından geliştirilmiş psikoterapi yöntemidir?
    FREUD
    20-Yalnız başına kalmaktan, uçak, otobüs, tiyatro, asansör gibi kalabalık gibi yerlere girmeye karşın duyulan aşırı endişe hali
    AGORAFOBİ
    21-Freuda göre psikoseksüel gelişimdeki OEDİPAL çatışma hangi dönemde görülür?
    Fallik
    22-Bir zeka testinin sahip olması gereken özellikler nelerdir?
    Testi uygulama ve yorumlamayla ilgili eğitim almış bir testör tarafından uygulanmalı
    Standardizasyon geçerlik ve güvenilirlik çalışmaları yapılmış olmalı
    Yaş grupları için ortalama ham puanlar hesaplanmış olmalı
    İlgili ülke için norm değerleri belirlenmiş olmalı
    23-Bir eylem yaparken, duydukları aşırı güvensizlik sonucu aşırı korkan bireyler
     SOSYAL FOBİ
    24-Sosyal fobinin en ayırt edici özelliği
    Başkalarının kendisi hakkında ne düşüneceğinedir
    25-gelişim nedir?
    Döllenmeden ölüme kadar, tüm yaşam boyunca devam eden değişim süreci?
    26-Gelişimin incelenmesi metodları nelerdir?
    boylamsal / kesitsel / ardışık
    27-Döllenme hangi kanalda gerçekleşir?
     Fallop
    28-Döllenme sonucunda oluşan organizmaya verilen ad?
    Zigot
    29-Doğum öncesi gelişme safhaları?
    GERMİNAL SAFHA
    EMBRİYONİK SAFHA
    FETAL SAFHA
    30-Doğuştan getirilen belli bir uyarana karşı yapılanmış basit tepkiler?
    Refleks
    31-Piaget'e göre insan zihninin doğuştan getirdiği yapısal eğilimler?
    Uyum sağlaması / Örgütlenme
    32-Miyelin kılıfının işlevi nedir?
    Sinir iletisinin izolasyonunu sağlamak
    33-Doğumdan sonra sinir sisteminde görülen en belirgin değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?
    Sinaptik bağlantıların artışı
    34-Piaget'e göre zihnin dengeyi sağlamak için kullandığı işlevler?
    Özümseme / Uyumsama
    35-Piaget'nin bilişsel gelişim evreleri?
    1-Duyu - Hareket Evresi (0-2 yaş)
    2-İşlem Öncesi Evre ( 2-7 yaş)
    3-Somut İşlemler Evresi ( 7-11 yaş)
    4- Soyut İşlemler Evresi (12 yaş ve sonrası)
    36-Psikososyal Gelişim Kuramı= her bir psiko-sosyal gelişim evresi bir karşıtlığı ya da bir çatışmayı içerir
    Erikson
    37-Erikson'a göre; insanların sosyal-duygusal gelişim evreleri?
    1-Temel Güvene Karşı Güvensizlik (0-2)
    2-Özerkliğe Karşı Kuşku ve Utanç (2-3)
    3-Girişimciliğe Karşı Suçluluk (4-6)
    4-Çalışkanlığa Karşı Aşağılık Duygusu (6/7 yaştan erinliğe kadar)
    5-Kimlik Kazanmaya Karşı Rol Karmaşası (Ergenlik)
    6-Yakınlığa ve Dayanışmaya Karşı Yalıtılmışlık (İlk yetişkinlik)
    7-Üretkenliğe Karşı Durgunluk (Orta Yetişkinlik)
    8-Benlik Bütünlüğüne Karşı Umutsuzluk (Yaşlılık)
    38- Bandura’nın, bir modelin gözlenmiş davranışının ne zaman etkili olacağını belirleyen 4 koşul?
    Dikkat
    Hatırlatma
    Yeniden üretme/oluşturma
    Güdülenme/motivasyon
    39-Bağlanma Kuramı
    J. Bowlby
    40-İnsanların problem çözme becerileri ile ilk ilgilenen yaklaşım hangisidir?
    Gestalt
    41-koşulsuz uyaran yeterince tekrarda sunulmazsa ortaya çıkan koşullu tepki azalarak ortadan kalkması?
    sönme
    42-Bireysel ya da grup halinde başka insanların algılarımızı, tutumlarımızı ve davranışlarımızı
    etkileme sürecini ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
    Sosyal etki
    43-Normların bilgi verici etkisi, ilk olarak kim tarafından ortaya konulmuştur?
    M. Şerif
    44-Bir hastanın önemli hayat tecrübeleriyle ilgili düşünce tarzlarını ya da bakış açılarını değiştirerek, sorunlarını yeni bir bakış açısıyla ele almalarını sağlayan yöntemin ismi aşağıdakilerden hangisidir?
    Bilişsel Terapiler
    45-Çalışma belleği nedir?
      Biz bilişsel görevleri sürdürürken gerekli bilgileri geçici olarak aklımızda tutmamızı, uzun süreli
     bellekten getirmemizi ve gerekli işlemleri yürütmemizi düzenleyen bir bellek türüdür.
    46-Çalışma belleği bileşenleri nelerdir
    Fonolojik döngü, Görsel mekânsal kopyalama ,
     Merkezi yürütücü , Episodik destek
    47-Depresyonlarda son derece etkili sonuçlar veren bilişsel terapi kim tarafından geliştirilmiştir?
    Beck
    48-Birden fazla danışanın düzenli olarak bir araya gelerek bir terapist liderliğinde etkileşimde  bulundukları;  davranış  ve  duygularını birbirlerine aktararak iç görü kazandıkları terapi türü aşağıdakilerden hangisidir?
    Grup terapi
    49-Tajfel ve Turner , grup sürecini açıklamak için hangi teoriyi ortaya atmıştır?
     Sosyal kimlik teorisi
    50-tepki söndükten sonra yeniden karşılaşılırsa, tepkinin geri gelmesi?
    kendiliğinden geri gelme

    Yazı kaynağı : www.anaokullu.net

    AUZEF PSIKOLOJIYE GIRIS soru 1

    Psikoloji vize 140 soru

    Yorumların yanıtı sitenin aşağı kısmında

    Ali : bilmiyorum, keşke arkadaşlar yorumlarda yanıt versinler.

    Yazının devamını okumak istermisiniz?
    Yorum yap