Bu sitede bulunan yazılar memnuniyetsizliğiniz halınde olursa bizimle iletişime geçiniz ve o yazıyı biz siliriz. saygılarımızla

    imalat sanayinde aynı malı üreten işletmeler kümesine ne ad verilir

    1 ziyaretçi

    imalat sanayinde aynı malı üreten işletmeler kümesine ne ad verilir bilgi90'dan bulabilirsiniz

    ��letme T�rleri, ��letmelerin S�n�fland�r�lmas�, �zel ��letmeler, Katma B�t�eli ��letmeler

    Yukar�daki i�letme t�rlerini ele almadan �nce s�n�flamamada s�z konusu b�t�e t�rlerini a��klamak yararl� olacakt�r. Makro a��dan b�t�e t�rleri: Genel B�t�e, Katma B�t�e, �zel B�t�eler, �zerk B�t�eler ve Konsolide   B�t�eler diye 5 grupta s�n�fland�r�labilir (1).

    Genel B�t�e, bir devletin gelecek d�neme ili�kin gelir ve gider kalemlerini g�steren ve bunlar�n y�r�t�lmesine izin veren bir tasarruf ya da belge olarak tan�mlanabilir (2).   Genel B�t�edeki gelirler, b�y�k �l��de devletin toplad��� vergi gelirlerinden ve k�smende al�nan bor�lardan olu�ur. Bu gelirler Hazine taraf�ndan toplan�r ve bunlar�n tahsisi de yine Hazine taraf�ndan yap�l�r.

    Kamu kesiminde yar� kamusal mal �reten yada hizmet veren baz� kurulu�lar�n b�t�eleri genel b�t�eden ayr�l�r. ��te giderlerinin bir k�sm� hizmetleri kullananlar yada yararlananlardan al�nan �cret, fiyat, har� bi�imindeki �zel gelirlerle; di�er bir k�sm� da, genel b�t�eden yap�lan ve "Hazine Yard�m�" denen kaynaklarla kar��lanan b�t�elere katma b�t�e ve bu t�r b�t�eye sahip olan idarelere de katma b�t�eli idare denir. Katma b�t�eli idarelerin gelirleri giderlerinden fazla oldu�u za�man �z gelir fonlar� genel b�t�eye aktar�l�r; �z gelirler yetmedi�i tak�dirde de, hizmetin ger�ekle�mesi i�in gereken �denek, genel b�t�edeki Hazine yard�m� denen kaynakla kar��lan�r. T�rkiye'de "Devlet B�t�esi" denilince, genel ve katma b�t�elerin genel toplam� anla��lmaktad�r. Genel ve katma b�t�e rakamlar�n�n toplanmak suretiyle olu�turulan b�t�eye konsolide b�t�e denilmektedir. Katma b�t�eli idareler, sun�duklar� mal ve hizmet kar��l��� olan kendi �zel gelirlerinden ba�ka, ha�zineden yard�m alan kurulu�lar oldu�u i�in, konsolide b�t�elerin kesin rakamlar�, ancak genel toplamdan "Hazine Yard�mlar�" ��kar�ld�ktan sonra belli olmaktad�r.

    Katma b�t�eli idareler d���nda baz� kamu kurulu�lar�n�n b�t�eleri sundu�u hizmetlerin niteli�i yada y�netim �zelli�i nedeniyle genel b�t�e d���nda yap�l�r. Bu kurulu� b�t�eleri �zerk ve �zel b�t�eler olmak �zere ikiye ayr�l�r.

    a-   Genel   B�t�eli   idarelere   Ba�l�   ��letmeler

    Genel B�t�eli idareler, tamamen kamusal mal ve hizmet �reten kurulu�lard�r. Bunlar�n verdi�i hizmetler, t�m�yle kamu finansman�, yani vergiler ve k�smen de bor�lanma yolu ile kar��lan�r. Genel B�t�eli �dareler aras�nda T.B.M.M., Cumhurba�kanl���, Say��tay Ba�kanl���, Anayasa Mahkemesi Ba�kanl���, Ba�bakanl�k, Dan��tay ve Yarg�tay Ba�kanl���, DPT, Hazine ve D�� Ticaret M�ste�arl���, D�E, Diyanet ��leri Ba�kanl��� ve t�m Bakanl�klar say�labilir.

    Yukar�da s�z� edilen baz� genel b�t�eli idarelere ba�l� gerek e�itim, sa�l�k, tar�m gibi kamu hizmetleri veren ve gerekse ticari ve s�nai faaliyette bulunan bir tak�m i�letmeler vard�r. Bunlar, d�ner sermayeli i�letmeler ve d�ner sermayesiz i�letmeler olmak �zere iki gruba ayr�l�rlar. Genel b�t�eli idareler i�inde Milli E�itim, Gen�lik ve Spor Bakanl���'na ba�l� meslek okullar�, Sa�l�k ve Sosyal Yard�m Bakanl���na ba�l� hastaneler, Adalet Bakanl���na ba�l� cezaevle�ri, Tar�m ve Orman Bakanl���na ba�l� tar�msal i�letmeler ve haralar. Maliye Bakanl���na ba�l� Darphane ve Damga Matbaas� d�ner sermayeli i�letmelerdir. �te yandan Milli E�itim Bakanl���na ba�l� Devlet Mat�baas� genel b�t�eye dahil d�ner sermayesiz bir i�letmedir.

    Burada d�ner sermaye; as�l g�revi kamusal hizmet sunmak olan bir kamu i�letmesine, piyasada gelir getirebilen bir ek faaliyette bulu�nabilmesi i�in, genel b�t�eden tahsis edilen �denek veya fon anlam�na gelir. �rne�in as�l g�revi e�itim-��retim yapmak olan bir meslek oku�luna, e�itim ve ��retimden arta kalan zamanda di�er kamu kuru�lu�lar�na veya piyasaya kendi konular�nda bir bedel kar��l��� i� yapa�bilmesi ve dolay�s�yla ilave gelir sa�layabilmesi i�in genel b�t�eden verilen fon (�denek) bir d�ner sermayedir. As�l g�revi kamuya �cretsiz sa�l�k hizmeti vermek olan bir Devlet Hastanesine, ayr�ca bir �cret ve bedel kar��l��� poliklinik ve tedavi hizmeti verebilmesi ve do�lay�s�yla ek gelir sa�layabilmesi i�in verilen �denek yine bir d�ner sermaye �rne�idir.

    D�ner sermayelerin kullan�m alan� s�n�rl�d�r. Nitekim d�ner ser�maye �dene�i, sadece hammadde, yard�mc� madde, malzeme ve i��ilik gibi de�i�ken giderleri kar��lamak amac�yla verilir. Al�nan bu �dene�in i�letilmesi sonucu elde edilen gelirler, yeniden ayn� i� i�in kullan�l�r. Faaliyet sonucu elde edilen k�r d�ner sermaye �dene�ini veren kurulu� b�t�esine gelir olarak yaz�l�r.

    b-   Katma   B�t�eli   �darelere   Ba�l�   ��letmeler

    Yar� kamusal mal ve hizmet �reten katma b�t�eli idare veya ku�rulu�lar, niteliklerine g�re (1) ekonomik nitelikli olanlar ve olmayanlar ve (2) d�ner sermayeli olanlar ve olmayanlar diye iki grupta s�n�fland�r�labilir  (1),

    Ekonomik bir niteli�e sahip olan katma b�t�eli idare yada kuru�lu�lar aras�nda Karayollar� Genel M�d�rl���, Devlet Su ��leri Genel M�d�rl���, Orman Genel M�d�rl���, Petrol ��leri Genel M�d�rl��� ve Telsiz Genel M�d�rl���, say�labilir. �te yandan ekonomik niteli�i ol�mayan fakat sosyal ve k�lt�rel hizmetleri sunmay� ama�layan katma b�t�eli kurulu�lar aras�nda da Tar�m' Reformu Genel M�d�rl���, Vak�flar Genel m�d�rl���, Gen�lik ve Spor Genel m�d�rl���, K�y Hiz�metleri Genel M�d�rl���, Sosyal Hizmetler ve �ocuk Esirgeme Kurumu Genel M�d�rl���, Y�K ve t�m kamu �niversiteleri say�labilir. 

    Ekonomik nitelikli katma b�t�eli idarelerin t�m� d�ner sermayeli kurulu�lard�r. �te yandan ekonomik nitelik ta��mayan, yani k�lt�rel ve sosyal y�n� a��r basan katma b�t�eli idarelerin bir k�sm� d�ner ser�mayeli, baz�lar� da d�ner sermayesiz kurulu�lard�r. �rne�in t�m �niversiteler d�ner sermayeli kurulu�lar olmas�na kar��n, Hudut ve Sahiller Sa�l�k Genel M�d�rl��� d�ner sermayesiz bir kurulu�tur.

    Katma b�t�eli idareler bir bakanl��a ba��ml�d�rlar. Ancak ayr� t�zel ki�ilikleri vard�r. Bu idarelerin her birinde, Maliye Bakanl���'nca kurulmu� bir B�t�e Dairesi Ba�kanl��� bulunmaktad�r. Bu idareler, ken�di b�t�elerini haz�rlarken, B�t�e Dairesi Ba�kanl���ndan yard�m al�rlar.

    Katma b�t�eli idarelere ba�l� bir �ok i�letmeler vard�r, bunlar genellikle ba�l� bulunduklar� idare veya kurulu�tan d�ner sermaye ala�rak �al���rlar. Bunlar aras�nda �niversite hastaneleri ile Orman Genel M�d�rl���ne ba�l� orman i�letmeleri en b�y�k a��rl��� olu�turmaktad�r.

    c-    �zerk    B�t�eli    Devlet    ��letmeleri    (Kurulu�lar�)

    Devletin tekeline ald��� belirli kamu hizmetlerinin y�netimi, Dev�let b�t�esi d���nda �zerk b�t�elerle y�r�t�l�r. �rne�in T�rkiye Radyo-Televizyon Kurumu (TRT) ve TC Merkez Bankas�, kendi �zel kanunlar� ve �zellikleri gere�i, genel ve katma b�t�elerin d���nda b�rak�lan, fakat K�T'leri d�zenleyen 233 say�l� Kanun H�km�nde Kararname kapsam�na da al�nmayan �zerk b�t�eli kurulu�lard�r.

    Anayasal bir kurulu� olan TRT y�netiminin, tarafs�z bir kamu t�zel ki�ili�ine sahip olmas� gerekmektedir. Bu kurumun y�netim ve denetiminde, y�netim organlar�n�n olu�turulmas�nda tarafs�zl�k ilke�sine uyulmas� belirtilmi�tir. Bu nedenle s�z konusu kuruma baz� gelir�leri toplama yetkisi verilmi� ve devlet b�t�esine giren bakanl�k ve ku�rumlar�n d���nda �zerk bir y�netime ve b�t�eye kavu�turulmu�tur. Ayn� mant�kla para ve kredi politikas�n� y�r�tmek g�revini �stlenen ve T�rkiye'de banknot ihrac� imtiyaz�n� elinde bulunduran TC Merkez Ban�kas� da, s�z konusu tekelci g�rev ve yetkileri dolay�s�yla, �zerk bir y�netime ve b�t�eye sahip bulunmaktad�r. Banka, sermaye ve d�viz piyasalar� �zerinde d�zenleme yetkisini kullanmakta ve yapt��� ban�kac�l�k i�lemleri arac�l��� ile �zel tekelci gelir elde etmektedir.

    �lkemizde �zel kanunlara g�re kurulan, �zerk ve t�zel ki�ili�i olan di�er baz� �zerk b�t�eli kurulu�lar �unlard�r: T�rk Standartlar Enstit�s� (TSE), Milli Prod�ktivite Merkezi (MPM). T�rkiye Bilimsel ve Teknik Ara�t�rma Kurumu (T�B�TAK), T�rkiye Cumhuriyeti Emekli Sand.�. Genel M�d�rl���, Sosyal Sigortalar Genel m�d�rl��� (SSK).

    d-    Mahalli    �darelere   Ait   (�zel    B�t�eli)    ��letmeler

    Bug�n t�m �lkelerde, devletin yan�nda kamusal hizmetleri yerine getirmek  �zere  "Mahalli  �dareler  (yerel  y�netimler)"  demlen  il �zel idare   belediye  ve  k�y  te�kilatlar�  kurulmu� bulunmaktad�r.  Mahalli idarelerin  yapmakla  g�revli  olduklar,  ilk��retim,  sosyal  ve  mahalli g�venlik   sa�l�k ve ekonomik hizmetler, mahalli yerle�im alanlar�n�n yap�m,  ve bak�m�, ayd�nlatma,  .s�tma, temizlik ve  itfaiye g.b.  kamu hizmetleri  vard�r.   Bu   idarelerin   kendilerinden  beklenen   hizmetleri y�r�tebilmeleri   i�in   gelirlere   ihtiya�   vard�r;   bu   nedenle    devlet b�t�esi ile de�il, kendi b�t�e olanaklar�na g�re hizmet g�t�r�rler. ��te yerel gider ve gelirleri kapsayan b�t�elere "�zel B�t�e" veya "Mahalli �dareler B�t�esi" yerel b�t�eli kurulu�lara da �zel B�t�eli veya Mahal�li Kurulu�lar veya ��letmeler denir. �zel b�t�eli i�letmelere �rnek ola�rak   belediyelerce   kurulup   i�letilen   su,   havagaz�,   elektrik,   sat�� ma�azalar� ve kent i�i ula�t�rma i�letmelerini verebiliriz.

    M�essese

    Sermayesinin tamam� bir iktisadi Devlet Te�ekk�l� yada Kamu iktisadi Kurulu�lar�na ait olan i�letme veya i�letmeler toplulu�udur. T�zel ki�ili�e sahip olan m�esseseler, K�T'lerin temel �zelliklerine sahiptir. Devlet b�t�e rejimi d���nda y�netilir, y�netim ve denetimler, d���nda �zel hukuk h�k�mlerine tabidir.

    Ba�l�    Ortakl�k

    Sermayesinin y�zde ellisinden fazlas� IDT yada K�K'na ait olan i�letme ya da isletmeler toplulu�undan olu�an anonim �irketlerdir.

    ��tirakler

    K�T'lerin veya ba�l� ortakl�klar�n�n sermayelerinin en az y�zde onbe�ine en fazla y�zde ellisine sahip bulunduklar� anonim �irketlerdir. 1986 y�l�nda, Y�ksek Planlama Kurulu. K�T i�tiraklerine en az y�zde onbe� ve en fazla   y�zde yirmibe� s�n�r�n� getirmi�tir.

    3-    Karma    ��letmeler

    Karma i�letmeler, �zel ki�iler ile kamu t�zel ki�ilerinin birlikte kurduklar, i�letmelerdir. Bu i�letmelere �rnek olarak T.C. Merkez Ban�kas�, T�rk Ticaret Bankas�, Migros. T�rk Ticaret A.�. ve �ukurova Elektrik T�rk A.�.'ni verebiliriz. Bayer gibi yabanc� sermayeli firmalara rastlamak m�mk�nd�r. �te yandan, hizmet sekt�r�nde ba�ta ticaret, otelcilik, banka ve sigor�tac�l�k olmak �zere �e�itli alanlarda yine Uluslararas� End�stri ve Ti�caret Bankas�, Birle�ik Yat�r�m Bankas�, Arap-T�rk Bankas�, Citibank. Ko�-Amerikan Bankas�, AGF Garanti Sigorta, P.F-.'A. Sigorta, �ark Si�gorta, Ankara Enternasyonel Otelcilik A.�., izmir Enternasyonel Otel�cilik A.�., Akdeniz Yat�r�m Holding A.�. ve General Elektrik CGR gibi bir�ok yabanc� sermayeli i�letme vard�r.

    �lkemizde yat�r�m yapan yabanc� sermayeli �irketlerin 1992 y�l� sonu itibar�yla say�sal da��l�m�na bak�ld���nda; hizmetler sekt�r� 1552 firma ile ilk s�ray� al�rken, bu sekt�r� s�rayla 677 firma ile imalat, 65 firma ile tar�m ve 37 firma ile madencilik sekt�r� izlemektedir

    Yazı kaynağı : www.ekodialog.com

    T�rkiye ekonomisi dersi(Tek ba�l�k) - 68. sayfa - Memurlar.Net - Forum

    an�tsal akademiden murat hocan�n verdi�i sorular cevap anahtar�nda hata olabilir. ama g�zel sorular. murat hoca bunlara S�S diyor.

    �nite - 7

    1. Hammaddelerin ta��nabilir ve kullan�labilir �r�nlere d�n��t�r�lmesine ne ad verilir?

    A) Hizmet faaliyetleri

    B) S�na� faaliyetler

    C) Sekt�rel faaliyetler

    D) Reel faaliyetler

    E) Tar�msal faaliyetler

    2. A�a��dakilerden hangisi imalat��l�k da say�lan dar anlamda sanayi tan�m�d�r?

    A) �retim fakt�rlerinden emek ve sermayeyi kullanarak hammadde ve yar� mamul maddeleri i�leyerek mamul madde haline getiren t�m �retim faaliyetleridir.

    B) T�ketim, ara ve yat�r�m mallar� �reten sanayi dallar�d�r.

    C) Elektrik, gaz ve su sanayisidir.

    D) Turizm sanayinde oldu�u gibi m�te�ebbisin kurdu�u, mal ve hizmet �reten, gelir getiren fakt�rlerin bile�imidir.

    E) Ayn� mal� �reten i�letmeler k�mesidir.

    3.

    I. G�da, i�ki ve t�t�n

    II. Dokuma, giyim e�yas� ve deri sanayi

    III. Orman �r�nleri ve mobilya

    IV. K���t, k���t �r�nleri ve bas�m

    V. Kimya, petrol, k�m�r, kau�uk ve plastik �r�nleri

    Yukar�dakilerden hangisi T��K taraf�ndan yap�lan ayr�mdaki imalat sanayi gruplar�ndan biridir?

    A) Yaln�z I

    B) I, II ve III

    C) I, II ve V

    D) II, III, IV ve V

    E) I, II, III, IV ve V

    4. T�rkiye?de imalat sanayi hangi mallar� �reten sanayi dallar� i�inde ele al�nm��t�r?

    A) �retim, ara ve nihai

    B) T�ketim, nihai ve son

    C) T�ketim, ara ve yat�r�m

    D) Yat�r�m, t�ketim ve nihai

    E) �retim, yat�r�m ve ara

    5. �malat sanayinde ayn� mal� �reten i�letmeler k�mesine ne ad verilmektedir?

    A) Hizmet dal�

    B) �malat��l�k

    C) Dar anlamda sanayi

    D) Sanayi dal�

    E) Geni� anlamda sanayi

    6. A�a��dakilerden hangisi DPT taraf�ndan T�rkiye ekonomisinde sanayi sekt�r� s�n�fland�rmas�nda yer almaz?

    A) Hizmet sekt�r�

    B) Madencilik

    C) �malat sanayi

    D) Elektrik

    E) Gaz ve su

    7.

    I. T�ketim mallar�

    II. Ara mallar�

    III. Yat�r�m mallar�

    Yukar�dakilerden hangisi imalat sanayi alt sekt�rlerinden biridir?

    A) Yaln�z I

    B) Yaln�z II

    C) I, II ve III

    D) I ve II

    E) II ve III

    8. A�a��dakilerden hangisi �lkelerin sanayile�me seviyesi ile ayn� anlama gelmektedir?

    A) Geli�mi�lik seviyesi

    B) Okuryazar seviyesi

    C) Ki�i ba��na gelir seviyesi

    D) T�ketim mal� kullan�m seviyesi

    E) Teknoloji seviyesi

    9. Osmanl� Devleti?nde sanayi sekt�r�n�n geli�imiyle ilgili olarak a�a��daki ifadelerden hangisi yanl��t�r?

    A) �kinci Me�rutiyet?in ilan edilmesiyle sanayile�me olmadan �lkenin kalk�namayaca��n� ileri s�ren devlet adamlar�n�n say�s� artmaya ba�lam��t�r.

    B) Aral�k 1913 tarihinde iktidardaki �ttihat ve Terakki H�k�meti, sanayile�meyi te�vik etmek amac�yla Te�vik?i Sanayi Kanunu Muvakkat�n� y�r�rl��e koymu�tur.

    C) Sanayi kurulu�lar� a��r� derecede �� Anadolu?da yo�unla�m��t�r.

    D) �ngiltere?de 18. yy ortalar�nda buhar�n makineye uygulanmas� sonucunda ba�layan sanayi devriminden Osmanl�lar gerekli �ekilde haberdar olamam��lard�r.

    E) Osmanl� Devleti?nin ekonomisi tar�ma dayal� bir yap�da oldu�u i�in sanayi sekt�r� ikinci planda kalm�� ve sanayile�me �abalar� ba�ar�ya ula�amam��t�r.

    10.

    I. �inicilik

    II. Dokumac�l�k

    III. Gemi yap�m�

    IV. Silah sanayi

    V. Metal sanayi

    Yukar�dakilerden hangisi Osmanl�?n�n 15-18?inci y�zy�llarda Lonca �rg�tlenmesiyle olduk�a ileri durumda oldu�u alanlardan biridir?

    A) Yaln�z I

    B) I, II ve III

    C) I, II ve V

    D) II, III, IV ve V

    E) I, II, III, IV ve V

    11. A�a��dakilerden hangisi modern buhar makinesinin k��ifidir?

    A) Walter Hunt

    B) Graham Bell

    C) Arthur Korn

    D) John Logie Baird

    E) James Watt

    12. Osmanl� Devleti?nde sanayi sekt�r�n�n geli�imiyle ilgili olarak a�a��daki ifadelerden hangisi yanl��t�r?

    A) Osmanl� Devleti?nin son y�llar�nda sanayinin durumu ve geli�imi konusundaki bilgiler, 1913 ve 1915 y�llar�nda Ticaret ve Ziraat Vek�letleri taraf�ndan �stanbul, Bursa, Band�rma, �zmir, U�ak gibi Bat� Anadolu?yu kapsayan illerde yap�lan sanayi say�mlar�na dayanmaktad�r.

    B) Osmanl�?da II. D�nya Sava��?n�n ��kt��� y�la kadar olan d�nem baz� yazarlarca milli iktisat d�nemi olarak tan�mlanmaktad�r.

    C) 1915 say�m�na g�re Osmanl� sanayinde T�rkler sermayedar ve i��i olarak %15 oran�nda yer tutarken Rumlar s�ras�yla %50 ve %60, Ermeniler %20 ve %18 ve Yahudiler de %95 ve %10 oran�nda bir paya sahiptir.

    D) B�y�k sanayi tesisleri, kamu taraf�ndan ordunun ve sanayinin ihtiya�lar�n� kar��lamak �zere kurulmu� ve sanayide yabanc� sermayenin pay� d���k, �evirici g�� yetersiz, teknoloji geri idi.

    E) Osmanl� Devleti?nde ilk elektrik enerjisi �retim birimi 1902?de Adana?da kurulmu� ve 1913 y�l�nda �stanbul?da bir benzeri faaliyete ge�mi�tir.

    13. Te�vik-i Sanayi Kanunu kapsam�na giren kurulu�lar�n say�m sonu�lar�na g�re Osmanl� sanayisi ile ilgili a�a��daki ifadelerden hangisi yanl��t�r?

    A) Sanayinin �nemli bir k�sm� gayrim�slimlere aittir.

    B) Sanayi kurulu�lar� a��r� derecede Bat� Anadolu?da yo�unla�m��t�r.

    C) Sanayi ara ve yat�r�m mallar� �reten sanayi dallar�na sahiptir.

    D) Sanayi t�ketim mallar� �retmektedir.

    E) Sanayinin hammaddesi tar�ma dayanmaktad�r.

    14. Cumhuriyet?in ilk y�llar�nda Mustafa Kemal Atat�rk?�n ?iktisadiyat�m�za �nem vermek zorunday�z? derken belirtmek istedi�i a�a��dakilerden hangisidir?

    A) G�mr�k tarifelerini d�zenlemek

    B) E�itim d�zeyini y�kseltmek

    C) �a�da�l�k

    D) Bankac�l��� te�vik etmek

    E) Sanayile�mek

    15. A�a��dakilerden hangisi 17 �ubat 1923 T�rkiye �ktisat Kongresi?nde karar alt�na al�narak h�k�met taraf�ndan zaman i�inde yerine getirilen sanayicilerin isteklerinden biri de�ildir?

    A) 9 Nisan 1924?te ��kar�lan yasa ile ihracata d�n�k sanayilerin kulland�klar� ithal hammaddelerin g�mr�k vergisinden muaf tutulmas�.

    B) 1929 y�l�nda etkili bir g�mr�k korumac�l���n�n ba�lat�lmas�.

    C) 1924 y�l�nda T�rkiye �� Bankas�?n�n kurulmas�.

    D) �thalattan al�nan t�m vergilerin oran� Ekim 1929?da %26 iken bu oran�n bir y�l sonra %10?a d���r�lmesi.

    E) 1925 y�l�nda Sanayi ve Maadin Bankas�?n�n kurulmas�.

    16. Cumhuriyetin ilk y�llar�nda g�mr�k korumas�na ge� ba�lan�lmas�n�n sebebi a�a��dakilerden hangisidir?

    A) T�rkiye �ktisat Kongresi?nde al�nan kararla 1929?a kadar g�mr�k tarifelerinin sabit tutulmas�.

    B) Sanayile�me s�recinin 1929?da tamamlanmas�.

    C) 1929?da D�nya Ekonomik Buhran�?n�n ortaya ��kmas�.

    D) Lozan anla�mas�yla g�mr�k tarifelerinin 1928?e kadar 1916 tarihinde oldu�u seviyede tutma y�k�ml�l���.

    E) 1929?a kadar d��a ba��ml�l���n y�ksek d�zeylerde olmas�.

    17. Cumhuriyetin ilk y�llar�nda izlenen temel ekonomi politikas� ilke olarak a�a��dakilerden hangisidir?

    A) �zel giri�im eliyle serbest piyasa �artlar�nda sanayile�me.

    B) Devlet eliyle ekonominin her alan�nda merkezi planlamaya dayal� sanayile�me.

    C) �hracata dayal� piyasa ekonomisi.

    D) Sosyalist bir d�zende devlet m�lkiyetinde sanayile�me.

    E) �zel giri�ime m�dahale etmeksizin sadece denetleyici bir rol ile sanayile�me.

    18. A�a��dakilerden hangisi T�rkiye sanayisinin y�ksek d�zeydeki rekabetten korunmas� ve sanayi sekt�r�n�n geli�ebilmesi i�in 17 �ubat 1923 T�rkiye �ktisat Kongresi?ne kat�lan sanayicilerin isteklerinden biri de�ildir?

    A) G�mr�k tarifelerinin artt�r�larak sanayinin d�� rekabetten korunmas�n�.

    B) Te�vik-i Sanayi Kanunu?nun yeniden d�zenlenerek y�r�rl��e girmesini

    C) Bir sanayi bankas�n�n kurulmas�n�.

    D) Makine ara� ve gere� ithaline vergi ba����kl��� sa�lanmas�n�.

    E) Gelir Vergisi ve kurumlar vergisi oranlar�n�n d���r�lmesi

    19. A�a��dakilerden hangisi 17 �ubat 1923 T�rkiye �ktisat Kongresi?nde karar alt�na al�narak h�k�met taraf�ndan zaman i�inde yerine getirilen uygulamalardan biri de�ildir?

    A) Yerli �retimi, i� vergilerden muaf tutarak, prim �deyerek, ucuz kredi sa�layarak, ithal mallar� �zerine t�ketim vergisi koyarak korumu�tur.

    B) Ekim 1929 tarihinde spesifik tarifeler uygulayarak etkili bir koruma sa�lam��t�r.

    C) Yeni spesifik tarifede b�t�n tar�m makine, ara� ve gere�leri bu sekt�rde makinele�meyi te�vik etmek i�in g�mr�kten muaf tutulmu�tur.

    D) Ula�t�rma ara�lar�yla �lkede �retilmeyen s�nai hammaddelerdeki spesifik vergi oranlar� artt�r�lm��t�r.

    E) Tekstil, g�da, deri, �imento, a�a� �r�nleri, nihai t�ketim mallar� ile geli�mekte olan yerli sanayilere rakip ithal mallar� �zerindeki vergi oranlar� y�kseltilmi�tir.

    20. 5 Nisan 1925?te ��kar�lan 601 Say�l� Yasa ile hangi sanayiye yat�r�m yapacak �zel giri�imcilere �nemli ayr�cal�klar sa�lanm��t�r?

    A) �imento B) �eker

    C) Tekstil D) G�da

    E) Demir - �elik

    21. May�s 1927 tarihli 1055 Say�l� yeni Te�vik-i Sanayi Kanunu 15 y�l boyunca hangi sanayi kurulu�lar�na �nemli te�vikler getirmi�tir?

    A) �malat ? �imento

    B) �eker ? G�da

    C) �malat ? Madencilik

    D) Demir ? �elik

    E) T�t�n ? Barut

    22. T�rkiye?de �nhisarlar Umum M�d�rl��� isimli devlet tekeli ne zaman kurulmu�tur?

    A) 1932 B) 1923 C) 1927 D) 1929 E) 1930

    23. T�rkiye?de t�t�n, ispirto ve ispirtolu i�kiler hangi tarihte devlet tekeline al�nm��t�r?

    A) 1932

    B) 1934

    C) 1939

    D) 1942

    E) 1946

    24. T�rkiye Cumhuriyeti?nde ilk defa sanayi say�m� hangi tarihte yap�lm��t�r?

    A) 1932 B) 1923 C) 1927 D) 1929 E) 1930

    25. A�a��dakilerden hangisi T�rkiye?de 1927 y�l�nda yap�lan sanayi say�m�n�n sonu�lar�yla ilgili yanl�� bir ifadedir?

    A) �lkede �retilen de�erin %65?i tar�m ve sanayi sekt�r�nden kaynaklanmaktad�r.

    B) S�nai �retimin %44?� g�da, %29?u dokuma ve giyim sanayinde olu�mu�tur.

    C) �thalat�n %90?� sanayi �r�nlerinden meydana gelmi�tir.

    D) Sanayi �r�nlerinin %70?i t�ketim, %30?u ara ve yat�r�m maddeleridir.

    E) ��yerlerinin �o�unda �evirici g�� �oktu ve enerji makine g�c�ne dayan�yordu.

    26. 1928 y�l�nda Tar�m ve Ticaret Bakanl�klar�n�n birle�tirilmesiyle a�a��dakilerden hangisi kurulmu�tur?

    A) �ktisat Meclis-i �lisi

    B) �ktisat Vek�leti

    C) �nsiharlar Umum Vek�leti

    D) Sanayi ve Maadin Vek�leti

    E) Tekel Genel Vek�leti

    27. Yerli sanayinin �lke ihtiya�lar�n� kar��lamakta yetersiz kalmas� ve te�vik politikalar�na ra�men istenilen ba�ar�ya ula��lamamas� sonucunda izlenen ekonomi politikalar� 1930?lu y�llar�n ortalar�ndan sonra de�i�tirilmi�tir.

    Bu geli�meye paralel olarak T�rkiye?de yeni ekonomi politikas�nda a�a��dakilerden hangisine a��rl�k verilmi�tir?

    A) �thal ikameci ve korumac� politikalara

    B) �hracata dayal� te�vik politikalar�na

    C) Altyap� yat�r�mlar�n� artt�rmaya y�nelik politikalara

    D) Firma maliyetlerini azalt�c� politikalara

    E) Refah hizmetlerini artt�r�c� politikalara

    28. Cumhuriyetin ilk y�llar�nda yetersiz kamu kaynaklar�n�n �nemli bir k�sm� a�a��dakilerden hangisi i�in kullan�lm��t�r?

    A) �zel kesimin yetersiz kald��� alanlarda

    B) Altyap�y� g��lendirici yat�r�mlarda

    C) Demir yolu yap�m�nda ve yabanc�lar�n ellerindeki demir yollar�n�n sat�n al�nmas�nda

    D) Tar�m sekt�r�nde kullan�lan makine ve ara� gere�lerin ithalat�nda

    E) 1925?te kald�r�la A�ar Vergisinin yaratt��� gelir kayb�n�n telafisinde

    29. Cumhuriyetin kurulmas�ndan sonra ge�en ilk on y�lda, �zel sekt�r korunarak te�vik edilmi� ve sanayile�mede bu kesime �ncelik verilmi�tir, ancak �zel sekt�r eliyle sanayile�mede ba�ar�ya ula��lamam��t�r.

    Bu geli�meden sonra T�rkiye?de a�a��daki hangi iktisat politikalar� uygulanmaya ba�lanm��t�r?

    A) �zel giri�im eliyle serbest piyasa �artlar�nda sanayile�me.

    B) Devlet �nc�l���nde planl� sanayile�me

    C) �hracata dayal� piyasa ekonomisi.

    D) Sosyalist bir d�zende devlet m�lkiyetinde sanayile�me.

    E) Tar�m sekt�r�n�n yerine hizmet sekt�r�n� �n plana ��karan bir sanayile�me.

    30. A�a��dakilerden hangisi Cumhuriyet?in ilk y�llar�nda uygulanan �zel giri�ime dayanan liberal politika d�neminde sanayi sekt�r�n�n di�er sekt�rlerin gerisinde kalmas�n�n nedenlerinden biri de�ildir?

    A) Sermaye yetersizli�i

    B) Giri�imci azl���

    C) Nitelikli i� g�c� azl���

    D) D�� rekabet

    E) Sekt�r�n devlet taraf�ndan desteklenmemesi

    31. Atat�rk?�n 1935 y�l�nda ?fertlerin hususi te�ebb�slerini esas tutmak, fakat b�y�k bir milletin ve geni� bir memleketin iktisadiyat�n� devletin eline almak? olarak tan�mlad��� kavram a�a��dakilerden hangisidir?

    A) Liberalizm

    B) Sosyalizm

    C) Milliyet�ilik

    D) Devlet�ilik

    E) �nk�l�p��l�k

    32. �smet �n�n�?ye g�re devlet�ilik ilkesi nas�l tan�mlanm��t�r?

    A) Muktedir devlet�ilik

    B) Mutedil devlet�ilik

    C) Mukteda devlet�ilik

    D) Muhtelif devlet�ilik

    E) Mutaass�b devlet�ilik

    33.

    I. 1930?lu y�llarda merkezi planl� ekonomiye sahip Sovyetler Birli�i?nin D�nya Ekonomik Krizini fazla hissetmemesi.

    II. Almanya?n�n d�rt y�ll�k bir plan� y�r�rl��e koyarak i�sizlikle m�cadeleye ba�lamas�.

    III. Sovyetler Birli�i?nin krizi bat�l� �lkelerden daha rahat atlatmas�.

    Yukar�dakilerden hangisi T�rkiye?de liderleri devlet�ilik politikas� izlemeye y�nelten d�� fakt�rlerden en �nemlisidir?

    A) Yaln�z I

    B) Yaln�z II

    C) I, II ve III

    D) I ve III

    E) II ve III

    34. A�a��dakilerden hangisi T�rkiye?de uygulanan devlet�ilik politikas�n�n �zelliklerinden biri de�ildir?

    A) Devlet�ilik, Sovyetler Birli�i?ndeki gibi ekonominin her sekt�r�n� kapsayan merkezi planlar ile ayn�d�r.

    B) T�rk planlar�, merkezi planl� ekonomilerdeki gibi doktriner de�il pragmatik idi.

    C) T�rkiye?de devlet�ilik ve planl� ekonomi uygulamas�, hi�bir zaman kolektivist sisteme ge�i� i�in bir a�ama olmam��t�r.

    D) Devlet�ilik, kapitalizm ve sosyalizm aras�nda ve bunlara alternatif bir sisteme d�n��memi�tir.

    E) Devlet�ilik, o g�nk� ihtiya�lardan do�mu�, yeni ekonomik kalk�nma yakla��m� niteli�i ta��m��t�r.

    35.

    I. Devlet�i politika izlenerek ekonomik kalk�nman�n ger�ekle�tirilmeye �al���ld��� 1933?ten sonraki d�nemde de �zel kesim korunmu� ve te�vik edilmi�tir.

    II. Devlet sadece �zel kesimin yeterli olmamas� sebebiyle baz� yat�r�mlar� ge�ekle�tirmek durumundad�r ve kamu giri�imcili�i �zel giri�imcili�in yerini almam��t�r.

    III. Her iki kesim birbirleriyle rekabet etmemi�, tamamlay�c� g�revler �stlenerek i�birli�i yapm��lard�r.

    IV. Kamu giri�imcili�i daha �ok sanayi sekt�r�nde yo�unla�m��, tar�m ve hizmetler sekt�r�ndeki faaliyetleri s�n�rl� kalm��t�r.

    V. Devlet�ilik, kamunun piyasaya mal ve hizmet �retmek i�in i�letmecilik yapmas�yla k�s�tlanm��, hi�bir zaman bir devlet m�dahalecili�ine d�n��memi�tir.

    Yukar�dakilerden hangisi devlet�i politikalar�n izlendi�i d�nemler i�in do�ru bir ifadedir?

    A) Yaln�z I

    B) I, II ve III

    C) I, II ve V

    D) II, III, IV ve V

    E) I, II, III, IV ve V

    36. A�a��dakilerden hangisi geli�me yolunda olan �lkeler aras�nda devlet �nc�l���nde planl� sanayile�me uygulamas�n�n ilk �rne�i olan Birinci Be� Y�ll�k Sanayi Plan� ile ilgili yanl�� bir ifadedir?

    A) Plan, be� y�l i�inde kamu taraf�ndan ger�ekle�tirilecek sanayi projelerinin toplu olarak g�sterildi�i bir listeydi.

    B) Plan, sanayi sekt�r�n�n bir k�sm�n� kaps�yor, projelerin yat�r�m tutarlar�, finansman kaynaklar�, i�letmelerin �retim kapasiteleri planda yer alm�yordu.

    C) Planda, �e�itli projeler aras�nda ba�lant� ve uyum yoktu, i� tutarl�l�k sa�lanamam��t�.

    D) Plan, bir sanayi sekt�r� plan� �zelli�indeydi ve t�m sekt�rleri i�eren bir makro nitelik ta��maktayd�.

    E) Planda, d�� finansman �ng�r�lmemi� ve plan�n �z kaynaklara dayal� olarak y�r�t�lece�i ilkesi benimsenmi�ti.

    37. A�a��dakilerden hangisi BBYSP?nin amac�d�r?

    A) Daha �ok hammaddesi i�eride bulunan hafif sanayi dallar�nda ithal ikamesine gitmek.

    B) Ara ve yat�r�m mallar�n� kapsayan a��r sanayiye y�nelmek.

    C) �thal edilmekte olan t�ketim mallar� �retiminde belli art��lar sa�lamak.

    D) Maden ve hammaddelerin i�lenerek ihrac�n� sa�lamak.

    E) Madencilik, elektrik enerjisi �retimi ve liman yat�r�m� gibi yat�r�mlara �ncelik vermek.

    38. II. D�nya Sava��?ndan 3 ay �nce �BYSP?den vazge�ilerek yerine 5 Nisan 1939?da a�a��dakilerden hangisi konulmu�tur?

    A) ���nc� Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    B) Sanayi program�

    C) �ktisadi savunma plan�

    D) Birinci Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    E) �kinci Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    39. �thal ikameci bir sanayile�meden daha ileri gitmeyi hedeflemi� olan plan a�a��dakilerden hangisidir?

    A) ���nc� Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    B) Sanayi program�

    C) �ktisadi savunma plan�

    D) Birinci Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    E) �kinci Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    40. Etibank ve S�merbank?�n kuruldu�u d�nem a�a��dakilerden hangisinde verilmi�tir?

    A) Birinci Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    B) �kinci Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    C) ���nc� Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    D) D�rd�nc� Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    E) Be�inci Be� Y�ll�k Sanayi Plan�

    41. II. D�nya Sava�� y�llar�nda T�rkiye ekonomisinde arz daralm��, talep ise artm��t�r.

    A�a��dakilerden hangisi bu geli�menin nedenlerinden biri de�ildir?

    A) D�� d�nyadan a��r� koruma sebebiyle soyutlanma

    B) H�zl� n�fus art���

    C) �thalat t�kan�kl���

    D) �retim d�����

    E) D�� ticaret fazlas� sa�lamak i�in ihracat� a��r� te�vik

    42. A�a��dakilerden hangisi II. D�nya Sava�� sonras� T�rkiye ekonomisinde ya�anan geli�melerden biri de�ildir?

    A) 1939 y�l�nda sava��n bitti�i 5 May�s 1945 tarihine kadar sanayi sekt�r�nde BBYKP kapsana al�nan fakat o d�nemde ger�ekle�tirilemeyen s�per fosfat ve s�lf�rik asit tesisleri kurulabilmi�, �zel sekt�r yat�r�mlar� ise h�k�metin �n iznine ba�lanm��t�r.

    B) Ekonomide arz�n daralmas� talebin artmas� t�ketim mallar�nda stok�ulu�a ve spek�lasyonlara yol a�m��, bunun sonucunda da toplumda belli kesimler a��r� kazan� elde etmi�lerdir.

    C) Olumsuz geli�meleri �nlemek i�in devletin ekonomiye m�dahalesi artm�� ve 1940 y�l� ba�lar�nda h�k�mete s�n�rs�z yetkiler veren Milli M�dafaa Kanunu y�r�rl��e konmu�tur.

    D) 1942 y�l�n�n ba��nda Ankara ve �stanbul?da karne uygulamas� ba�lat�lm�� ve 1 Eyl�l 1944 tarihine kadar devam etmi�tir.

    E) 12 Kas�m 1942 tarihinde ��kar�lan Varl�k Vergisi Kanunu ile M�sl�man ve T�rk i� adamlar�ndan �nemli �l��de devlete gelir sa�lanm��t�r.

    43.

    I. 1929 ? 1930 D�nya Ekonomik Krizi dolay�s�yla ortaya ��kan fiyat d����leri.

    II. �kinci D�nya Sava��?n�n yaratt��� olumsuz geli�meler

    III. Tar�msal �retimdeki k�t� iklim �artlar�

    Yukar�dakilerden hangisi 1929?dan sonra GSUG ve sekt�r gelirlerinin b�y�mesinde d��me olmas�n�n kaynakland��� nedenlerden biridir?

    A) Yaln�z I

    B) Yaln�z II

    C) I, II ve III

    D) I ve III

    E) II ve III

    44.

    I. Sava� sonucu gerekli ithalat�n yap�lamamas�

    II. Makine ve ara mal girdilerinde ortaya ��kan dar bo�az

    III. Tar�m sekt�r�ndeki �retim d�����

    T�rkiye ekonomisinde 1938 ? 1939 y�llar�ndan 1944 ? 1945 y�llar�na gelindi�inde sanayi sekt�r� GSUG?nin d��mesinde yukar�dakilerden hangisi rol oynam��t�r?

    A) Yaln�z I

    B) Yaln�z II

    C) I, II ve III

    D) I ve III

    E) II ve III

    45. A�a��dakilerden hangisi T�rkiye ekonomisinde liberal d�neme ge�i� ile ilgili yanl�� bir ifadedir?

    A) Il'nci D�nya Sava�� y�llar�nda devletin Milli Korunma, Varl�k, �ift�iyi Toprakland�r�ma yasalar� ile Toprak Mahsulleri Vergisi uygulamalar� sonucunda geni� halk kit�lelerinin ya�am standartlar� d��m�� ve halk�n mevcut siyasi iktidara kar�� ho�nut�suzlu�u artm��t�r.

    B) Demokrat Parti, �lkede �ekilen ekonomik s�k�nt�lar�n ve yoksullu�un sebebini, devlet�i politikalara ba�layan yoksul halk kitleleri, sava� zenginleri, �zel sermaye sahipleri ve b�y�k toprak sahiplerinden destek g�rm��t�r.

    C) Parti, devlet�i politikalar izlenmesinden yana bir programa sahip idi ve ekonomik kalk�nman�n kamu sekt��r�ne dayanaca��n� �ne s�rmekteydi.

    D) CHP'nin iktidarda kald��� 27y�ll�k d�nemin son H�k�metini �emsettin G�naltay kurmu�tur. 14 May�s 1950'de yap�lan se�imler sonucunda toplam oylar�n %53'�n� alan Demokrat Parti, tek ba��na iktidar olmu� ve bu Parti'nin 1946 y�l�n�dan itibaren y�r�tt��� anti devlet�i program, Adnan Menderes H�k�meti ile bir�likte iktidara gelmi�tir.

    E) T�r�kiye'de 1947 Kalk�nma Plan� (Vaner Plan�) ile ba�lat�lan ithal ikamesi yerine ih�racat� te�vik, sanayi yerine tar�m ve kamu kesimi yerine �zel kesimi tercih eden li�beral d�nem, 1958 �stikrar Kararlar�n�n y�r�rl��e girmesine kadar devam etmi�tir.

    46. A�a��dakilerden hangisi Demokrat Parti d�neminde kurulmu� bir K�T de�ildir?

    A) Sanayi ve Maadin Bankas�

    B) T.C. Devlet Demir Yolla�r� ��letmesi

    C) Denizcilik Bankas�

    D) Devlet Malzeme Ofisi

    E) Et ve Bal�k Kurumu

    47. A�a��dakilerden hangisi T�rkiye'de Cumhuriyet'in ilk y�llar�nda temelleri at�lan sanayinin yap�s�d�r?

    A) Temel t�ketim mallar�n�n ihracat�na dayanan bir yap�ya sahip olup, yerli madenleri i�lemeye y�neliktir.

    B) Sanayi i�in gerekli makinelerin ithalat�na dayal� bir yap�ya sahiptir.

    C) Tar�m mallar�n�n ithal ikamesine dayal� bir yap�ya sahiptir.

    D) Ara mallar ile yat�r�m mallar�n�n ihracat�na dayal� bir yap�ya sahip olup, temel t�ketim mallar�n�n ithalat�na dayal� yap�d�r.

    E) Temel t�ketim mallar�n�n ithal ikamesine da-yanan bir yap�ya sahip olup yerli tar�msal ve madensel hammaddeleri i�lemeye y��neliktir.

    48. 1952 ? 1957 d�neminde sanayi sekt�r�n�n ortalama b�y�me h�z� y�zde ka� d�zeyine ula�m��t�r?

    A) 5,5 B) 7,5 C) 9,5 D) 10,5 E) 12,5

    49. 1950 y�l�ndan ekonomik istikrar �nlemlerinin y�r�rl��e girdi�i 1958'e kadar �l�kedeki toplam yat�r�mlar�n ortalama y�zde ka�� sanayi sekt�r�ne ayr�lm��t�r?

    A) 15,2 B) 21 C) 16,7 D) 5,8 E) 19,2

    50. 1950 y�l�ndan ekonomik istikrar �nlemlerinin y�r�rl��e girdi�i 1958'e kadar T�rkiye ekonomisinde ya�anan a�a��daki geli�melerden hangisi yanl��t�r?

    A) 1953 y�l�nda sanayi sekt�r�ndeki %19,2?lik b�y�me h�z� giderek artm��t�r.

    B) �zellikle, ara mallar� ve t�ketim mallar� alt dallar�nda yo�unla�ma olmu�tur.

    C) �zel kesim ya�t�r�mlar�, �eker, �imento, pamuklu ve y�nl� dokuma sanayilerinde a��rl�k kazan-m��t�r.

    D) �eker, �imento, pamuklu ve y�nl� dokuma sanayilerinde a��r� kapasite yarat�lm��t�r.

    E) Bunun sebebi, i� pazar�n korunmu� olmas�d�r.

    51. T�rkiye?de be� y�ll�k kalk�nma planlar� ka� y�l�ndan sonra uygulanmaya ba�lanm��t�r?

    A) 1955 B) 1957 C) 1963 D) 1965 E) 1970

    52. Planlama bir kurum olarak hangi Anayasaya girmi�tir?

    A) 1921 B) 1924 C) 1961 D) 1971 E) 1982

    53. Sanayi politikas� a�a��dakilerden hangisi ile do�rudan ilgili de�ildir?

    A) D�� ticaret

    B) Yat�r�m, enerji, teknoloji

    C) Kalite iyile�tirme, �evre, i� g�c�

    D) �� ticaret hadleri

    E) KOB� ve rekabet

    54. T�rkiye?de t�m kalk�nma planlar�n�n �ncelik verdi�i ve geli�meyle �zde� sayd��� olgu a�a��dakilerden hangisidir?

    A) Devlet�ilik

    B) Sanayile�me

    C) K�reselle�me

    D) Globalle�me

    E) B�t�nle�me

    55. A�a��dakilerden hangisi T�rkiye ekonomisinde sanayile�meyle ilgili yanl�� bir ifadedir?

    A) T�rkiye ekonomisi 1960 y�l�na gelinceye kadar plans�z b�y�m��, 1950'lerin ikinci yar�s�ndan sonra sekt�rlerin bu arada sanayi sekt�r�n�n de b�y�me h�z� yava�la�m��t�r.

    B) Birinci Be� Y�ll�k Kalk�nma Plan� 1962 y�l�na yeti�medi�i i�in bir y�ll�k program haz�rlanm�� ve Birinci Plan, 1963 y�l�nda y�r�rl��e konmu�tur. Plan 15 y�ll�k uzun vadeli bir pla-n�n ilk uygulama d�nemi olmu�tur.

    C) T�rkiye'de 1963 y�l�ndan sonra uygulanan be� y�ll�k kalk�nma plan� d�nemle�rinde "sanayiye dayal� b�y�me" temel ama�lardan biri olmu�tur ve 1980 y�l�na ka�dar ithal ikamesi, 1980 sonras�nda ise ihracata d�n�k sanayile�me politikas� iz�lenmi�tir.

    D) Planlar, 1930'lu y�llarda haz�rlanan BBYKP ile �BYKP'de oldu�u gibi t�m �nce�li�in ve a��rl���n sanayi sekt�r�ne verildi�i dengesiz kalk�nma felsefesine dayanm��t�r.

    E) BBYKP'yi daha �ok sosyal i�erikli oldu�u i�in k�rsal kesimin kalk�nmas� bu Plan'da a��rl�k ta��m���t�r. �BYKP'de, ilk Plan'a g�re sanayile�me daha �nemli bir ama� olmu�tur.

    56. �thal ikamesi 1980 y�l�na kadar �zellikle a�a��dakilerden hangisinde b�y�k �l��de uygulanm��t�r?

    A) Kar��la�t�rmal� �st�nl��e sahip olunan sanayilerde

    B) Dayan�kl� t�ketim mallar� sanayinde

    C) Yat�r�m mallar� sanayinde

    D) Tar�ma dayal� sanayide

    E) Ara mal� �reten sanayilerde

    57. 1980 y�l�na kadar �lkenin kar��la�t�rmal� �st�nl��� olan sanayi dallar�na �nem verilmemi�, �zellikle dayan�kl� t�ketim mallar� sanayinde b�y�k �l��de ithal ika�mesi ger�ekle�tirilmi�tir.

    Bu durumun a�a��dakilerden hangisine yol a�t��� s�ylenemez?

    A) 1970'li y�llarda i� pazar�n d�� rekabete kar�� korunmas� sonucunda, �zellikle montaj sanayi dal�nda, etkinlikten uzak, i� piyasada tekel yaratan bir sanayi yap�s� meydana gelmi�tir.

    B) 1970'li y�llar�n sonuna kadar izlenen ithal ikameci i�e d�n�k sanayile�me modeli, �zellikle d�nemin son y�llar�nda d��a ba��ml�l��� art�rm�� ve ekonomide d�viz ihti�yac�n�n artmas�na yol a�m��t�r.

    C) Bu geli�me, T�rkiye'de ekonomik bunal�m�n ortaya ��kmas�nda �nemli bir fakt�r olmu� ve 24 Ocak 1980 �stikrar Kararlar�n�n al�nma�s�na yol a�m��t�r.

    D) Bu d�nemde T�rkiye?de dayan�kl� t�ketim mallar�n�n �retiminde �nemli bir geli�me sa�lanm��t�r.

    E) 1980?e kadar uygulanan ihracata d�n�k sanayile�me politikas� d�� rekabette T�rkiye?ye rekabet �ans� vermi�tir.

    58. Planl� kalk�nma d�neminde sanayi sekt�r�nde en fazla b�y�me hangi plan d�neminde olmu�tur?

    A) Birinci Be� Y�ll�k Kalk�nma Plan�

    B) �kinci Be� Y�ll�k Kalk�nma Plan�

    C) ���nc� Be� Y�ll�k Kalk�nma Plan�

    D) D�rd�nc� Be� Y�ll�k Kalk�nma Plan�

    E) Be�inci Be� Y�ll�k Kalk�nma Plan�

    59. A�a��dakilerden hangisi T�rkiye?de 1980 y�l�na kadar uygulanan d��a kapal� ve rekabet�i olmayan s�na� yap�s�n�n ba�l�ca �zelliklerinden biri de�ildir?

    A) �l�ek ekonomilerinden ya�rarlanmayan k���k �l�ekli i�letme birimleri

    B) D���k kapasite kullan�m�, geri ve es�kimi� teknoloji, rekabet eksikli�inden kaynaklanan d���k ve kalitesiz �retim

    C) �� talebi kar��lamak ve daha �nce ihra� edilen mallar�, i� pazara sunmak

    D) Yer�li girdi pay�n� art�rmaya y�nelik fakat ayn� zamanda uzmanla�madan uzakla�an �retim, pazarlarda tekelle�me

    E) A��r� koruman�n verdi�i rahatl�ktan kaynaklanan et�kinlikten uzakla�ma ve b�t�n bunlar�n sonucunda y�ksek maliyet ve d�� pazarlar�dan soyutlanma

    60.

    I. Ekonominin d��a kapal� yap�da olmas�

    II. Tar�m mallar�n�n ithal ikamesine dayal� bir yap� olu�turulmas�

    III. �zlenen ithal ikameci sanayile�me politikas�

    Yukar�dakilerden hangisi T�rkiye ekonomisinde 1970?li y�llar�n sonlar�na do�ru �ok �nemli bir �deme g��l��� ve d�viz dar bo�az�yla kar��la��lmas�n�n sebeplerinden biridir?

    A) Yaln�z I

    B) Yaln�z II

    C) I, II ve III

    D) I ve III

    E) II ve III

    61. T�rkiye?de �thal ikameci sanayile�me stratejisi terk edilerek ihracata a��rl�k ve �ncelik veren bir sanayile��me modeli benimsenmesi a�a��daki olaylardan hangisiyle olmu�tur?

    A) 1947 Kalk�nma Plan�

    B) 24 Ocak 1980 Kararlar�

    C) 5 Nisan Kararlar�

    D) 2001 �stikrar Program�

    E) 2009 B�lgesel Te�vik Program�

    62. A�a��dakilerden hangisi 24 Ocak 1980 �stikrar Program�?yla ilgili geli�melerden biri de�ildir?

    A) Yat�r�m ve ara mallar� �retimine �ncelik veren anlay�� b�rak�lm��, sanayinin d��a a��lmas�na �nem verilmi� ve ithalatta liberalizasyona gidilerek T�rk sanayi terbiye edilmeye �al���lm��t�r.

    B) �zellikle 1984'ten sonra ithalat�n libere edilmesi, ka�ak��l�k ve karaborsay� b�y�k �l��de engelleyerek haks�z rekabeti ortadan kald�rm��t�r

    C) ya�banc� sermaye giri�leri �zerinde olumlu bir etki yaratm��t�r

    D) Sanayinin dinamik kar���la�t�rmal� �st�nl�kler teorisi i�inde yeniden yap�lanmas�n� sa�lam��t�r

    E) �zellikle, ara mallar� ve t�ketim mallar� alt dallar�nda yo�unla�ma olmu�tur.

    63. T�rkiye?de 1980 sonras� d�nemde sanayicilerin i� piyasa yerine d�� piyasalara a��lmas� ile ilgili a�a��dakilerden hangisi yanl��t�r?

    A) �thal ikamesi mallar�n d�� piyasalardan sa�lanmas� imkan� yaratm��t�r.

    B) Pazar geni�lemesi imk�n�n� yaratm��, bu olumlu geli�me �zel�likle i� pazar�n yetersiz oldu�u sanayi dallar�n�n geli�mesini te�vik etmi�tir.

    C) D�� pa�zarlara �retim yapma kapasite kullan�m oranlar�n� art�rm��.

    D) Tesislerin �l�eklerini ge�ni�letmelerine yol a�m�� ve yeni yat�r�mlara gitmelerine sebep olmu�tur.

    E) Maliyetler a�a�� �ekilerek rekabet �ans� artm��t�r.

    64. T�rkiye?de 1980 sonras� d�nemde ihracat ile birlikte a�a��daki geli�melerden hangisi ortaya ��kmam��t�r?

    A) Kalite y�kselmi�, ambalajlar iyile�mi�, teknoloji geli�mi�, modern i�letmecilik kurallar� uygulanmaya ba�lam��t�r.

    B) D�� pazarlar yak�ndan izlenir olmu�, uluslar aras� finansman kurulu�lar�yla ili�kiler artm��, yeni pazarlama y�ntem ve teknikleri �lkeye getirilmi�tir.

    C) �leti�im ve bili�imde d�nya �l�e�inde i�letmeler kurulmu�, T�rkiye d�nyaya �rnek olmu�tur.

    D) Y�netimde profesyonelle�me ba�lam��, yabanc� sermaye giri�iyle yeni ortakl�klar yarat�lm��t�r.

    E) Yeni i� ili�kileri geli�tirilmi�tir.

    65. 1963 y�l�nda ba�layan planl� ekonomi d�neminde ka� adet be� y�ll�k kalk�nma plan� haz�rlanm��t�r?

    A) 10 B) 9 C) 8 D) 7 E) 6

    66. A�a��dakilerden hangisi T�rkiye?de izlenen ithal ikameci politikalar�n sonu�lar�ndan biri de�ildir?

    A) Negatif ithal ikamesine yol a�mas�

    B) Bir birimlik ithal ikamesi i�in daha az ithalat yap�lmas�

    C) �thalatta ba��ml�l���n artmas�

    D) D�viz s�k�nt�s�n�n ortaya ��kmas�

    E) �retimde kapasite kullan�m� oran�n�n d��mesi

    67. T�rkiye?de imalat sanayinde �retilen mallar ka� sanayi dal�nda s�n�fland�r�lm��t�r?

    A) 36 B) 46 C) 58 D) 67 E) 76

    68. T�rkiye'de imalat sanayinde �retilen mallar, t�ketim, ara ve ya�t�r�m mallar� �reten sanayi dallan i�inde ele al�nm��t�r.

    A�a��dakilerden hangisi bu kapsam i�inde yat�r�m mal� say�lmaktad�r?

    A) Otomobil, lastik, cam

    B) G�da, i�ki ve t�t�n

    C) Televizyon, buzdolab�, �ama��r makinesi

    D) Kimya, petrol, k�m�r

    E) Dokuma, giyim e�yas�, deri sanayi

    69. A�a��dakilerden hangisi T�rkiye?de sanayide yap�sal de�i�im ile ilgili yanl�� bir ifadedir?

    A) AB ile 1 Ocak 1996 tarihinde G�mr�k Birli�inin ger�ekle�tirilmesi sonucunda Avrupa K�m�r �elik Toplulu�u ile Toplulu�un yetki alan�na giren �r�nleri kapsa�yan serbest dola��m ba�lam��t�r.

    B) B�ylece sanayi �r�nleri ithalat�ndan al�nan vergi ve fonlar azalt�lm��, ithalatta g�zetim ve korunma �nlemlerine, kota uygulamalar��na, dahilde ve hari�te i�leme rejimine, haks�z ticari uygulamalara, tekstil �r�nleri ithalat�na ili�kin d�zenlemeler yap�lm��t�r.

    C) �lkenin sanayile�mi� �lke oldu�undan s�z edebilmek i�in imalat sanayi i�inde dayan�kl� t�ketim mallar�n�n pay�n�n belli bir seviyede olmas� gerekir.

    D) AB ile G�mr�k Birli�i sonras�nda Ortak G�mr�k Tarifesi (OGT) �st�nde oranlar�n uyguland��� k���t, deri ve deri mamul�leri, seramik, tar�m alet ve makineleri ile otomotiv sekt�rlerindeki baz� hassas mal�lar�n ithalat�ndan al�nan vergilerde 1 Ocak 2001 tarihinden itibaren %50'lik son in-dirim yap�lm�� ve OGT'ye uyum sa�lanm��t�r.

    E) B�ylece, bu sanayilerde ���nc� �l�keler ile rekabetin daha da art��� bir d�neme girilmi�tir.

    70. Kalk�nma planlar�nda sanayide yap�sal de�i�im, sanayi �retimi i�inde a�a��dakilerden hangisinin pay�n�n artmas�na ba�l�d�r?

    A) Yat�r�m mallar�n�n

    B) Ara mallar�n

    C) Dayan�kl� t�ketim mallar�n�n

    D) Dayan�ks�z t�ketim mallar�n�n

    E) Ara ve yat�r�m mallar�n�n

    71. 1980 sonras�nda t�ketim mallar� i�inde ilk s�ray� a�a��dakilerden hangisi alm��t�r?

    A) G�da sanayi

    B) Petrol �r�nleri

    C) Madeni e�ya sanayi

    D) Cam ve seramik sanayi

    E) �imento ve ka��t sanayi

    72. Bir sanayi dal�n�n geli�imi a�a��dakilerden hangisine ba�lanamaz?

    A) �� esneklik katsay�lar�

    B) T�ketim esnekli�inin birden k���k olmas�

    C) D�� talebin gelir esnekli�i

    D) Yat�r�m ve ihracat te�vikleri

    E) �thalat kolayl�klar�

    73. 1981 ? 1990 aras�nda sanayi sekt�r� ortalama y�zde ka� oran�nda geli�mi�tir?

    A) 10,1 B) 3,1 C) 13,9 D) 7 E) 25

    74. Sanayi sekt�r�n�n GSYG i�indeki pay�n�n 1980 ve 2005 y�llar�nda y�zde ka� oldu�u a�a��dakilerden hangisinde birlikte ve s�ras�yla verilmi�tir?

    A) 23 ? 23,1

    B) 24 ? 24,1

    C) 25 ? 25,1

    D) 26 ? 26,1

    E) 27 ? 27,1

    75. D�nyada sanayi sekt�r�nde uluslarara�s� kar��la�t�rmal� �st�nl�kler do�al kaynak zenginli�inden �ok a�a��dakilerden hangisine ba�l� bir duruma gelmi�tir?

    A) Sahip olunan tek�noloji seviyesine

    B) Sahip olunan insan g�c� seviyesine

    C) Sahip olunan do�al kaynak seviyesine

    D) Sahip olunan i�g�c� seviyesine

    E) Sahip olunan sermaye birikimi seviyesine

    76. D�nyada sanayi sekt�r�nde uluslarara�s� kar��la�t�rmal� �st�nl�kler do�al kaynak zenginli�inden �ok sahip olunan tek�noloji seviyesine ba�l� oldu�una g�re T�rkiye a�a��dakilerden hangisini desteklemek zorunda de�ildir?

    A) Yeni teknolojilerin ve buna dayal� sanayilerin yarat�lmas�n�

    B) K���k ve orta �l�ekli sana�yin geli�tirilmesini

    C) Ara�t�rma ve geli�tirme faaliyetlerinin te�vikini

    D) B�lgesel geli��meyi ve �evrenin korunmas�n�

    E) �nsan haklar�na dayal� kalk�nmay�

    77.

    I. �malat sanayi

    II. Madencilik

    III. Enerji

    IV. Elektrik

    V. Gaz ve su

    Yukar�dakilerden hangisi DPT taraf�ndan tan�mlanan sanayi sekt�rlerinden biridir?

    A) Yaln�z I

    B) I, II ve III

    C) I, II ve V

    D) II, III, IV ve V

    E) I, II, III, IV ve V

    78. T�rkiye'de imalat sanayinin sanayi sekt�r� i�indeki pay� 2009 y�l�nda y�zde ka� olarak ger�ekle�mi�tir?

    A) 15 B) 17,7 C) 27,2 D) 11,9 E) 10,9

    79.

    I. N�fus art���

    II. Sanayile�me

    III. Kentle�me

    Yukar�dakilerden hangisi do�al kaynaklara ve enerjiye olan talebi art�ran etkenlerden biridir?

    A) Yaln�z I

    B) Yaln�z II

    C) I, II ve III

    D) I ve III

    E) II ve III

    80. T�rkiye?de sanayinin y�zde ka�� Marmara B�lgesinde yo�unla�m��t�r?

    A) 15 B) 30 C) 40 D) 50 E) 20

    81. AB �lkeleri aras�nda GSUG i�inde en fazla AR-GE harcamas� yapan �lke a�a��dakilerden hangisidir?

    A) Almanya

    B) �sve�

    C) Finlandiya

    D) Danimarka

    E) �talya

    82. IMD D�nya Rekabet G�c� 2009 Raporu?na g�re T�rkiye, rekabet g�c� a��s�ndan ka��nc� s�radad�r?

    A) 55 B) 30 C) 61 D) 50 E) 20

    CEVAP ANAHTARI

    1 B 41 B 81 B

    2 A 42 E 82 C

    3 E 43 D

    4 C 44 C

    5 D 45 C

    6 A 46 A

    7 C 47 E

    8 A 48 E

    9 C 49 B

    10 B 50 A

    11 E 51 C

    12 B 52 C

    13 C 53 D

    14 E 54 B

    15 D 55 D

    16 C 56 B

    17 A 57 E

    18 E 58 A

    19 D 59 C

    20 B 60 D

    21 C 61 B

    22 A 62 E

    23 A 63 A

    24 C 64 C

    25 E 65 B

    26 B 66 B

    27 A 67 A

    28 C 68 C

    29 B 69 C

    30 E 70 E

    31 D 71 A

    32 B 72 B

    33 D 73 D

    34 A 74 C

    35 E 75 A

    36 D 76 E

    37 C 77 E

    38 C 78 A

    39 E 79 C

    40 A 80 D

    Yazı kaynağı : forum.memurlar.net

    Üretim araçlarının mülkiyetine göre işletmeler

    Bölüm 9 Üretim Fonksiyonu

    Yorumların yanıtı sitenin aşağı kısmında

    Ali : bilmiyorum, keşke arkadaşlar yorumlarda yanıt versinler.

    Yazının devamını okumak istermisiniz?
    Yorum yap