Bu sitede bulunan yazılar memnuniyetsizliğiniz halınde olursa bizimle iletişime geçiniz ve o yazıyı biz siliriz. saygılarımızla

    4.sınıf maddenin ısı etkisiyle değişimi konu anlatımı

    1 ziyaretçi

    4.sınıf maddenin ısı etkisiyle değişimi konu anlatımı bilgi90'dan bulabilirsiniz

    4. Sınıf Fen Bilimleri Maddenin Isı Etkisiyle Değişimi konu anlatımı

    4. Sınıf Fen Bilimleri Maddenin Isı Etkisiyle Değişimi konu anlatımı

    Isınan farklı derecelerde etkilenen madde değişik biçimlere girebilmektedir. Bu biçimler üzerine hem maddenin halleri ele alınır hem de gündelik hayatımızda bazı eşyalarda etkisini kullanırız. Şimdi maddenin ısı etkisiyle değişimi üzerine nasıl kullanım gerçekleştirdiğimize bir bakalım.

    Maddenin Isı Etkisiyle Değişimi

     Maddenin ısı etkisiyle değişimi farklı konular üzerinden ele alınmaktadır. Öncelikle termometreyi ele alalım ve ne olduğuna bakalım.

     Termometre: Sıcaklığı ölçen alete termometre denmektedir. Termometrenin üzerinde tıpkı cetvelde olduğu gibi bazı çizgiler bulunmaktadır. Bu çizgiler ısının etkisi ile beraber havanın ne kadar sıcak olup olmadığını bize gösterir.

     Aynı zamanda sıcaklık birimi olarak derece kullanılır. Derece ise, ‘C’ harfi ile değerlendirilmektedir.

     Buz = 0 derece olarak belirlenmiştir.

     Çay = 70 derece olarak belirlenmiştir.

     Sınıf: 20 derece olarak belirlenmiştir.

     Aynı zamanda bir de hasta ateşini ölçmek için termometre olarak ateş ölçer bulunmaktadır. Bunun derecesi ise 35 ila 42 derece arasında belirlenmiştir.

     Isı akışı (Isı alışverişi): Sıcaklık dereceleri farklı olan iki madde bir araya getirildiği zaman, sıcaklığı yüksek olan maddeden sıcaklığı düşük olan maddeye ısı akışı gerçekleşir. Bu akış neticesinde ısı veren maddenin sıcaklığı düşer. Aynı oranda ve aynı şekilde Isı alan maddenin sıcaklığı ise artar.

     Not: Isı alışverişi iki maddenin sıcaklıkları birbirine eşit oluncaya kadar devam eder.

     Örnek: Elimizde buz tuttuğumuz zaman elimiz üzerinden buza ısı akışı gerçekleşir. Böylece bu ısı almaya başlar ve zaman içerisinde elimizde erir.

     Not: Herhangi bir kütlesi veya hacmi olmayan ısı madde olarak sayılmaz.

     Hal değişimi: Madde aldığı farklı ısılar üzerinden hal değişimi gerçekleştirilir. Bu değişim ile Donma ve erime ve buharlaşma oluşmaktadır. Şimdi bu olayları tek tek ele alalım ve inceleyelim.

     Erime: Maddenin katı halden sıvı hale geçmesine erime denir. Örneğin katı halde olan buzun sıvı hale geçmesi elime için verilebilecek en güzel örneklerden biridir.

     Aynı zamanda herhangi bir donmuş maddeyi ısıttığımız zaman erimeye başlar.

     Donma: Herhangi bir maddenin sıvı halden katı hale geçmesine donma denir. Sıvı halde olan suyun donarak buz haline gelmesi donmaya en güzel örneklerden biridir.

     Örneğin bir kap içerisine su koyduğumuz zaman ve bunu buzluğa yerleştirdiğimizde, belirli bir zaman sonra su, buz haline gelir. Yani donma yaşanır.

     Buharlaşma: Maddenin sıvı halden gaz haline geçmesine buharlaşma denir. Örneğin ocakta pişen bir yemekten buhar çıkması buharlaşmayı örnektir. Aynı zamanda kaynayan bir sudan ya da bir çaydanlıkta buhar çıkması da yine buharlaşmaya verilebilecek en güzel örnekler arasında yer alıyor.

     Bunlar içerisinde aynı zamanda maddenin ısı değişimi konusunda bozunma olayı bulunmaktadır. Şimdi bozulma olayının ne olduğuna bakalım ve öğrenelim.

     Bozunma: Bazı katı maddeler Isı etkisi ile beraber bazı değişiklikler yaşarlar. Ancak bu katı maddeler bir daha eski haline donma ile geri gelemezler. Yani diğer bir değişle eski özelliklerini kaybederler ve bir daha geri kazanamazlar. Bu olaya ise bozunma olayı denir.

     Mesela şekerin ocakta kaynaması ile beraber eritildiği zaman bir daha eski haline gelmesi mümkün değildir. Bu olay bozunma olayına en güzel örneklerden biridir.

    Yazı kaynağı : www.hurriyet.com.tr

    4. Sınıf Maddenin Isı Etkisiyle Değişimi Özet

    4. Sınıf Fen Bilimleri Maddenin Isı Etkisiyle Değişimi Konu Anlatımı

    Maddenin Isı Etkisiyle Değişimi Konu Özeti

    MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ

     Isınma – Soğuma

             Maddelerin sıcaklıkları farklıdır. Bu sıcaklık farkını dokunma duyumuzu kullanarak çoğu zaman hisseder ve “sıcak, soğuk, ılık” gibi kelimelerle ifade ederiz.

              Maddelerin bulundukları ortamla veya temas ettikleri diğer maddelerle aralarında ısı alışverişi olur. Bu alışveriş sonucunda sıcaklıkları değişir.

              Sıcaklıkları farklı iki madde temas ettiğinde aralarında ısı alışverişi olur. Sıcak olan maddeden soğuk olan maddeye ısı akışı olur. Bu ısı akışı ikisinin de sıcaklıkları eşitlenene kadar sürer.          Maddenin ısı alarak sıcaklığının artmasına ısınma denir.

              Maddenin ısı vererek sıcaklığının azalmasına soğuma denir.

             Isı bir madde değil, enerjidir. Isı alışverişi yapan maddelerin kütleleri değişmez.

      Sıcaklığı Ne ile Ölçeriz?

            Maddelerin sıcaklığını termometre denilen aletle ölçeriz. Sıcaklık birimi “derce selsuyus” tur ve kısaca “ °C ” ile gösterilir.  Termometrelerde ısıya sudan daha duyarlı olan civa ya da renklendirilmiş alkol kullanılır. Termometrelerde cam bir borunun içine konulan sıvının etkisiyle yükselip alçalması sayesinde ölçüm yapılır.

    Isı ile Sıcaklık Aynı Şey midir?

    * Isı ve sıcaklık farklı kavramlardır. 

    * Isı bir enerji çeşididir. 

    * Sıcaklık ise bir maddenin sıcak veya soğuk olma durumudur. 

    * Sıcaklık termometre ile ölçülür.

            Hiçbir zaman “Suyun ısısı 100 °C’tır.” İfadesini kullanmayız. “Suyun sıcaklığı 100 °C’tır.” şeklinde söyleriz.

            “Havanın ısısı düştü.” demeyiz. “Havanın sıcaklığı düştü.” deriz.   

    Hal Değişimi

              Maddeler doğada katı, sıvı ve gaz olmak üzere üç halde bulunur. Maddeler ısının etkisiyle hal değiştirebilir. Maddelerin hal değiştirmesi ısının etkisiyle olur. Hal değişimi olan madde özelliklerini kaybetmez, yine aynı maddedir. Gerekli koşullar sağlandığında değişimden önceki haline döner. 

    Erime

               Isının etkisiyle maddelerin katı halden sıvı hale geçmesine erime denir.

    Örneğin;

    * Buz, buzluktan çıkarıldıktan bir süre sonra erir ve su olur. Buz katıdır, su sıvıdır. 

    * Katı haldeki margarine bir miktar ısı verdiğimizde margarin eriyerek sıvı hale geçer.

    Donma

               Sıvıların ısı vererek katı hale geçmesine donma denir.

    Örneğin;

    * Suyu buzlukta beklettiğimizde buz olur. Su sıvıdır, buz katıdır.  

     Katıların erimesinden pek çok alanda yararlanılır. Eritilen katı, bir kaba dökülerek soğuyana kadar beklenir. Tekrar katı hale dönen madde, kabın şeklini alır.

    Örneğin; külçe şeklindeki altın, bu şekilde elde edilir. Cama şekil vermek için de ısının etkisinden yaralanılır. Çikolatalara da eritilip kalıplara dökülerek şekil verilir.    

    Buharlaşma

               Sıvıların ısı alarak gaza dönüşmesine buharlaşma denir. Örneğin; * Suyu ısttığımızda buhar olur. Su sıvıdır, buhar gazdır.

    Bozunma

               Isı alan her madde hal değiştirmez. Isı alan bazı maddelerde kalıcı değişiklikler olur. Madde, farklı bir maddeye dönüşür ve eski haline gelmesi mümkün değildir.

            Bir maddenin ısı alarak değişip farklı bir maddeye dönüşmesine bozunma denir. 

    Örneğin;

    * Yanan bir odun, küle dönüşür. 

    * Pişirilen sebzeler, bozunur ve eski haline dönüştürülemez. 

    * Isı alan şekerin rengi ve görünüşü değişir.

    * Isı ve nemin etkisiyle oluşan paslanma olayı da bir bozunmadır.          

    Maddenin Hal Değişimi

        

    Süblimleşme: Katı maddenin ısı alarak doğrudan gaz haline geçmesine süblimleşme denir.

    Kırağılaşma: Gaz maddenin ısı vererek doğrudan katı haline geçmesine kırağılaşma denir.

    Yazı kaynağı : netteders.net

    Maddenin Isı Etkisiyle Değişimi 4.Sınıf Fen Bilimleri

    MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ

    Isı etkisindeki maddelerde hâl değişimi görülür. Maddelerde ısı alışverişinden dolayı ısınma ve soğuma gibi değişiklikler meydana gelir.
    Maddelerin ısı alarak sıcaklığının artmasına ısınma, ısı vererek sıcaklığının azalmasına soğuma denir.
    Sıcaklık termometre ile ölçülür.
    Sıcaklık birimi olarak oC (derece selsiyus) kullanılır.
    Isı ile sıcaklık aynı kavramlar değildir.
    Sıcaklık farkından dolayı aktarılan enerjiye ısı denir.
    Termometre ile yapılan ölçümlerle elde edilen sonuç ise sıcaklıktır.

    Hâl Değişimi: Bir maddenin katı, sıvı ve gaz hâller arasında değişime uğramasına hâl değişimi denir.

    Katı bir maddenin ısı alarak sıvı hâle geçmesine erime denir.

    Sıvı bir maddenin ısı vererek katı hâle  geçmesine donma denir.

    Sıvı bir maddenin ısı alarak gaz hâle geçmesine buharlaşma denir.

    Çözümlü Sorular:

    Aşağıda verilen olaylardan hangisinde bir soğuma olayı gerçekleşir?

    A) Buzdolabına konulan su
    B) Uzun süre yanan lamba
    C) Güneş ışığında kalan araba
    D) Açıkta unutulan tereyağ

    çikolata ile dondurma yapmak isteyen Ece’nin, katı çikolataya uygulaması gereken işlemler sırasıyla hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

    A) Isınma — Erime
    B) Şekil değiştirme — Donma
    C) Donma — Erime
    D) Erime — Donma

    Yazı kaynağı : www.eokultv.com

    Yorumların yanıtı sitenin aşağı kısmında

    Ali : bilmiyorum, keşke arkadaşlar yorumlarda yanıt versinler.

    Yazının devamını okumak istermisiniz?
    Yorum yap