Bu sitede bulunan yazılar memnuniyetsizliğiniz halınde olursa bizimle iletişime geçiniz ve o yazıyı biz siliriz. saygılarımızla

    öğretici metinler ve edebi metinler arasındaki farklar

    1 ziyaretçi

    öğretici metinler ve edebi metinler arasındaki farklar bilgi90'dan bulabilirsiniz

    Sanatsal ve Öğretici Metinlerin Özellikleri Türleri

    Sanatsal ve Öğretici Metinlerin Özellikleri Türleri

    Sanatsal Metinlerin ve Öğretici Metinlerin Özellikleri, Türleri

    Sanatsal ve Öğretici Metinlerin Özellikleri

    Metinler gerçeklikle ilişkileri, işlevleri ve yazılış amaçları bakımından sınıflandırılırlar. Bu açıdan metinler, sanatsal (edebî) metinler ve öğretici metinler olmak üzere ikiye ayrılır.

    Sanatsal ve öğretici metinlerin özelliklerini şu şekilde sıralayabiliriz:

    Sanatsal Metinlerle Öğretici Metinlerin Gruplandırılması

    Metinlerin işlevleri bakımından iki gruba ayrıldığı belirtilmiş, sanatsal ve öğretici metinlerin özellikleri verilmiştir.

    Metin türleri, sanatsal ve öğretici metin olmak üzere şu şekilde gruplandırılabilir:

    Anlatmaya Bağlı Metinlerin Gruplandırılması

    Anlatmaya bağlı metinler öğretici ve sanatsal metinler olmak üzere gruplandırılabilir:

    Metinleri, Kullanılan Anlatım Türüne Göre Gruplandırma

    Sanatsal metinlerde ağırlıklı olarak öyküleme, betimleme ile coşku ve heyecanı dile getiren anlatım türleri kullanılır.

    Öğretici metinlerde ağırlıklı olarak açıklama ve tartışmacı anlatım türleri kullanılır.

    Anlatmaya ve Göstermeye Bağlı Metinlerin Özellikleri

    Anlatmaya bağlı edebi metinler destan, masal, halk hikâyesi, hikâye ve roman gibi metinlerdir.

    Göstermeye bağlı edebi metinler ise tiyatro genel başlığı altında toplanmaktadır.
    Bu metin türlerinin hem ortak hem de birbirinden farklı özellikleri vardır. Şimdi bu özellikleri görelim.

    Bu metinlerin ortak özellikleri şunlardır:

    Bu metinlere ait farklı özellikler ise şunlardır:

    Metinleri, Kullanılan Dilin İşlevine Göre Gruplandırma

    Bir ileti, dilin göndergeyi olduğu gibi ifade etmesi için düzenlenip oluşturulmuşsa dil göndergesel işlevde kullanılmıştır. Bu, başka bir ifadeyle dilin bilgi verme işlevidir. Bu yüzden öğretici metinlerde dil genellikle göndergesel işlevinde kullanılır.

    Bir iletinin iletisi kendisinde ise dil şiirsel işlevde kullanılmıştır. Dil bu işlevde kullanıldığında iletinin iletmek istediği husus, iletinin kendisindedir. Bu durumda ileti, kendi dışında herhangi bir şeyi ifade etmez, yansıtmaz. Bu yüzden sanatsal metinlerde dil genellikle şiirsel işlevinde kullanılır.

    Öğretici Metinlerin Özellikleri

    Anlatmaya Bağlı Metinlerde Öyküleme ve Anlatıcının Rolü

    Öyküleme, tasarlanan ya da yaşanan bir olayın anlatımıdır. Öykülemenin amacı, olayı okuyucunun gözünde canlandırmak ve anlatılmak isteneni bir olay içerisinde vermektir. Öyküleyici anlatımda olaylar; zaman, mekan ve kahramanlar unsuruyla birbirine bağlanır. Bu unsurlar öyküleyici anlatımın temel unsurlarıdır.

    Öyküleyici anlatım; ilâhi, kahraman ve gözlemci bakış açılarıyla ele alınabilir. Anlatım türünü belirleyen; anlatıcının ifade tarzı, bakış açısı ve üsluptur. Anlatmaya bağlı metinlerde yazar, okuyucu ve metin gibi iletişimde olan öğeler; okuyucuda uyandırılmak istenen etki yani konu ve tema; anlatıcının konu ve nesne karşısındaki tavrı -üslup ve anlatımı- anlatım türünü belirler.

    Anlatmaya Bağlı Metinlerde Anlatıcı Bakış Açıları

    Anlatmaya bağlı metinlerde anlatıcı birinci tekil ya da üçüncü tekil kişidir. “Kim anlatıyor?” sorusu anlatıcıyı, “Kim bakıyor?” sorusu ise anlatıcı bakış açısını buldurur. Okurun, olayı kimin gözünden izlediğini bilmesi bakış açısıyla ilgilidir. Anlatı yazarı için, üç tür bakış açısı vardır, bunlar:

    Hâkim (İlâhi) bakış açısı, kahraman bakış açısı ve gözlemci bakış açısıdır.

    Hâkim (İlâhi) bakış açısında anlatıcı, anlatılanların tamamını bilen bir varlıktır. Kahramanların gizli konuşmalarını, kafalarından ve gönüllerinden geçeni bilir ve anlatır. Zaman zaman kendi yorumlarını ekleyebilir, açıklamalarda ve yargılarda bulunabilir. Okuyucunun, metinde ne kadar kişi varsa her birinin açısından olayları ayrı ayrı görmesini sağlar. Kahramanların geçmişlerini ve geleceklerini, aynı anda farklı yerlerde meydana gelen olayları betimler.

    Kahraman bakış açısında anlatıcı daha çok, olayların merkezinde yer alan kahramanlardan birdir. Hem yaşar hem anlatır. Anlattıkları iç konuşma şeklinde ve zihninden geçenlerdir. Bunları okuyucuyla paylaşır; okuyucu diğer kahramanları onun gözünden ve onun değer yargılarıyla tanır.

    Gözlemci bakış açısında anlatıcı, tam bir tarafsızlıkla sadece yaşananları anlatan, olayların gördüğü kadarını anlatma olanağına sahip olan kişidir. O da okuyucu gibi, bir sonraki sayfada neler olacağını bilmez. Sadece olanı aktartır, gördüklerine dayanarak okuyucu gibi yorumlar yapar.

    Sanatsal ve Öğretici Metinler Arasındaki Farklar

    Yazı kaynağı : www.turkedebiyati.org

    Öğretici Metinlerle Sanatsal Metinler Arasındaki Farklar

    Öğretici Metinlerle Sanatsal Metinler Arasındaki Farklar

    Öğretici Metinler ile Sanatsal Metinler Arasındaki Farklar

    Yazı kaynağı : dersimizedebiyat.org

    Sanat Metinleri ile Öğretici Metinler Arasındaki Farklar

    Yorumların yanıtı sitenin aşağı kısmında

    Ali : bilmiyorum, keşke arkadaşlar yorumlarda yanıt versinler.

    Yazının devamını okumak istermisiniz?
    Yorum yap